Xương baculum - Bộ phận giúp con đực loại bỏ "nòi giống" của đối thủ đến trước

Xương baculum (xương dương vật), được tìm thấy ở hầu hết thú có vú đực, là một bộ phận giúp con đực loại bỏ... tinh trùng của đối thủ "đến trước", qua đó nâng cao khả năng thụ tinh thành công của chúng sau khi thực hiện quá trình giao phối.

Kết luận trên chính là thành quả của những nghiên cứu về tập tính sinh sản ở động vật, được thực hiện bởi nhóm nghiên cứu của Charlotte Brassey thuộc Đại học Manchester Metropolitan, Vương quốc Anh. Nhóm nghiên cứu đã sử dụng kỹ thuật chụp X-ray 3D để so sánh phần xương dương vật của 82 loài thú ăn thịt khác nhau, bao gồm chó, sói, sư tử, gấu, rái cá, hải mã và chồn nâu…


Xương baculum là một bộ phận giúp con đực loại bỏ... tinh trùng của đối thủ "đến trước".

Phần xương này giúp xác định hình dáng, kích thước bộ phận sinh dục của các loài thú có vú cũng như phần lớn các động vật khác. Con người là một trong số ít loài qua thời gian dài phát triển đã tiêu giảm phần xương này, trong khi ở những loài thú ăn thịt khác, phần xương này đã phát triển thành những hình dáng "cao cấp" hơn, bao gồm những hình thù như đầu xương lõm, móc, hình dạng như chiếc muỗng hoặc có rãnh niệu đạo phức tạp...


Xương baculum của những động vật ở hình trên.

Đáng chú ý là, xương dương vật của con đực với những cấu trúc, hình dạng phức tạp nhất thuộc về những loài động vật có tập tính sinh sản "chung thủy", nghĩa là trong suốt quãng đời của chúng hoặc trong suốt một thời gian dài, những cặp động vật chỉ thực hiện giao phối với một bạn đời duy nhất. Ngược lại, xương dương vật ở con đực với cấu tạo đơn giản, ví dụ như xương chỉ có dạng hình que, thẳng đuột, trơn mượt... thường có ở những động vật có tập tính giao phối "đa đối tượng" hơn, ví dụ như ở các loài hải cẩu.


Hình X-ray 3D xương baculum của con lửng mật.

Ở động vật, trong mùa sinh sản, con cái có thể giao phối với nhiều con đực, thế nên những “chiến binh” tinh trùng sẽ phải cạnh tranh vô cùng khốc liệt. Vì vậy, hình dáng của bộ phận sinh dục ở các con đực sẽ đóng vai trò quyết định, giúp “dọn dẹp” những "nhân vật" đã có mặt trước đó, nâng cao khả năng thụ tinh đúng giống của con đực mong muốn.

TIN CŨ HƠN
Cá sấu hỏa tiễn là gì mà phàm ăn, hung dữ đáng sợ?

Cá sấu hỏa tiễn là gì mà phàm ăn, hung dữ đáng sợ?

Có mặt tại Việt Nam từ đầu những năm 2000, việc nuôi cá sấu hỏa tiễn nhanh chóng trở nên phổ biến và được nhiều người ưa thích.

Đăng ngày: 03/03/2026
Nguồn gốc và đặc điểm của chó săn sư tử châu Phi

Nguồn gốc và đặc điểm của chó săn sư tử châu Phi

Người Hà Lan sinh sống ở Nam Phi vào thế kỷ 16 từng mô tả giống chó này là những con chó xấu xí.

Đăng ngày: 02/03/2026
Hổ săn mồi như thế nào?

Hổ săn mồi như thế nào?

Những “chú mèo” to xác này có thể hạ gục con mồi mà không cần bất kỳ sự trợ giúp nào từ đồng loại.

Đăng ngày: 02/03/2026
10 loài động vật thọ nhất hành tinh

10 loài động vật thọ nhất hành tinh

Hiếm người đạt đến tuổi ngoài 100, nhưng trong thế giới động vật, có những loài sống cả trăm, thậm chí nghìn tuổi như rùa, nhím biển, bọt biển...

Đăng ngày: 28/02/2026
Tại sao con lười lại... lười? Lý do hóa ra thú vị hơn chúng ta tưởng rất nhiều

Tại sao con lười lại... lười? Lý do hóa ra thú vị hơn chúng ta tưởng rất nhiều

Nếu con lười không vô địch về lười thì chẳng ai dám nhận số 2. Nhưng tại sao chúng lại chọn phong cách sống kỳ dị như thế?

Đăng ngày: 27/02/2026
Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Loài chim cổ đại đã tuyệt chủng hồi sinh từ cõi chết

Hiện tượng tiến hóa lặp lại đã giúp một loài chim cổ đại xuất hiện trở lại ở Ấn Độ Dương và sống sót đến ngày nay.

Đăng ngày: 20/02/2026
Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bất ngờ phát hiện sao la tại Việt Nam sau 15 năm vắng bóng

Bẫy ảnh đã chụp được hình ảnh một cá thể sao la, loài thú quý hiếm được nhiều người cho rằng đã biến mất vĩnh viễn khỏi Việt Nam.

Đăng ngày: 15/02/2026
Khoa Học News