Khoa Học News

Ảnh độc từ NASA: Lỗ đen "hóa kiếp" vật thể khác thành sát thủ

Đài quan sát tia X Chandra của NASA đã bắt được khoảnh khắc kinh dị nhất về một lỗ đen quái vật cách chúng ta 210 triệu năm ánh sáng.

Theo Space.com, dữ liệu mới nhất về thiên hà AT2019qiz cách chúng ta 210 triệu năm ánh sáng cho thấy một cấu trúc được mô tả là "nghĩa địa" đang bao vây lấy lỗ đen quái vật ở trung tâm.

"Nghĩa địa" quanh lỗ đen là một đĩa vật chất kỳ quái đang xoáy quanh lỗ đen này và tấn công một ngôi sao khác không may đến gần.


Ảnh nhỏ cho thấy dữ liệu bất thường về lỗ đen trung tâm thiên hà AT2019qiz, trong khi ảnh lớn mô tả lại cách lỗ đen xé nát một ngôi sao và dùng chính đĩa vật chất từ ngôi sao này phá hủy vật thể khác - (Ảnh: NASA).

Nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi nhà thiên văn học Matt Nicholl của Đại học Queen's Belfast (Anh) đã phân tích dữ liệu và kể lại câu chuyện thực đằng sau cụm cấu trúc không gian đáng sợ này.

Thứ chúng ta đang thấy là một lỗ đen quái vật đã xé nát một ngôi sao và biến phần còn lại của ngôi sao đó thành sát thủ đồng hành, tiếp tục tấn công một ngôi sao khác.

Ngôi sao ban đầu đã không may đến gần lỗ đen và bị phá hủy trong một sự kiện TDE, tức "lỗ đen xé sao", tạo nên bởi một lực thủy triều tàn khốc đến mức thay vì cả ngôi sao bị kéo vào lỗ đen, nó toạc ra giữa đường.

Vì vậy, một phần của ngôi sao này đã mắc kẹt lại xung quanh lỗ đen, tạo thành một đám mây dẹt bao vây lấy lỗ đen.

Đống đổ nát của ngôi sao này đã mở rộng đến mức một ngôi sao khác quay quanh lỗ đen liên tục va chạm với nó.

Các vụ va chạm này đã làm tổn hại nghiêm trọng ngôi sao thứ hai, tạo ra các luồng tia X mạnh mẽ mà Chandra bắt được.

Chính các luồng tia X đó - lặp đi lặp lại mỗi 48 giờ - đã khiến các nhà khoa học chú ý đến hệ thống này.

Dữ liệu quan sát bổ sung từ kính viễn vọng không gian Hubble đã cho phép các nhà khoa học xác định chiều rộng của đĩa bồi tụ xung quanh hố đen siêu khối này.

Họ nhận thấy nó đã lan rộng đủ để cho phép bất kỳ vật thể nào quay quanh hố đen trong chu kỳ khoảng một tuần hoặc ít hơn đâm xuyên qua đĩa và gây ra các vụ phun trào.

Đồng tác giả Andrew Mummery từ Đại học Oxford (Anh) cho biết phát hiện này là một bước đột phá lớn trong nghiên cứu về lỗ đen.

Trước đây, các nhà khoa học từng ghi nhận các luồng tia X tương tự trào ra theo chu kỳ từ phía các lỗ đen quái vật khác, nhưng không biết được bản chất.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Vật chất nào trên Trái đất có thể đến gần Mặt trời mà không bị nóng chảy?

Vật chất nào trên Trái đất có thể đến gần Mặt trời mà không bị nóng chảy?

Nhiều người có thể sẽ nghĩ rằng vonfram là chất có nhiệt độ nóng chảy cao nhất trên hành tinh của chúng ta, tuy nhiên sự thật hoàn toàn không phải như vậy.

Đăng ngày: 07/10/2026
Bên ngoài ranh giới của vũ trụ là gì?

Bên ngoài ranh giới của vũ trụ là gì?

Các nhà thiên văn học trước đây tin rằng vũ trụ là vô hạn, nhưng thuyết tương đối rộng của Einstein cho thấy vũ trụ của chúng ta thực sự có một ranh giới, nhưng ranh giới này nằm ở một chiều không gian cao hơn.

Đăng ngày: 07/10/2026
Giới khoa học xôn xao bức hình chụp thiên hà màu tím của kính James Webb

Giới khoa học xôn xao bức hình chụp thiên hà màu tím của kính James Webb

Bức ảnh một thiên hà xoắn ốc màu tím có tên NGC 628 do kính viễn vọng không gian James Webb chụp đang thu hút sự tò mò của giới khoa học vũ trụ trên khắp thế giới.

Đăng ngày: 07/10/2026
Nhìn Trái đất từ không gian sẽ nhận ra điều "loài người tự dối mình"

Nhìn Trái đất từ không gian sẽ nhận ra điều "loài người tự dối mình"

Phi hành gia này nhận định, nếu càng nhiều người trải qua cảm giác như ông thì rất nhiều vấn đề của thế giới và nhân loại sẽ được giải quyết.

Đăng ngày: 07/10/2026
Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Chúng ta có rất nhiều tên gọi không chính thức cho các cảnh quan vũ trụ. Thỉnh thoảng chúng được đặt tên theo hình dạng mà ta nhìn thấy, ví dụ Tinh vân Đầu Ngựa.

Đăng ngày: 06/10/2026
Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

NASA gọi siêu vật thể NGC 6744 là "anh cả" của thiên hà chứa Trái đất.

Đăng ngày: 06/10/2026
Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Con người thường thấy Mặt Trời màu vàng nhưng thực chất, ngôi sao này phát ra ánh sáng mạnh nhất màu xanh.

Đăng ngày: 06/10/2026
Khoa Học News