Các nhà khoa học Trung Quốc dùng muỗi ngăn chặn virus truyền qua động vật

Một nhóm nhà khoa học Trung Quốc tìm thấy bằng chứng muỗi có thể truyền vaccine ngăn virus lây lan qua động vật.

Giáo sư Zheng Aihau ở Phòng thí nghiệm quản lý côn trùng gây hại và chuột ở Viện Động vật học và cộng sự phát triển công nghệ mới có thể biến muỗi thành vật trung gian truyền vaccine miễn dịch cho động vật trong tự nhiên. Nghiên cứu cung cấp nền tảng để phát triển một loại vaccine phân phối qua muỗi để tiêu diệt virus truyền qua động vật. Phát hiện không chỉ giảm bớt sự lây lan của virus trong quần thể vật chủ động vật hoang dã khó tiếp cận mà còn bảo vệ động vật nguy cấp khỏi bệnh do virus, South China Morning Post hôm 4/1 đưa tin.


Muỗi vằn là vật trung gian truyền virus gây bệnh như Zika. (Ảnh: ECDC)

Nhóm nghiên cứu nhận thấy vết đốt của muỗi biến đổi gene trên động vật hoang dã kích hoạt phản ứng miễn dịch mạnh trong thời gian dài. Sau khi miễn dịch, động vật không bị nhiễm bệnh, qua đó ngăn chặn sớm sự lây lan của nhiều loại virus, bao gồm virus Zika (ZIKV).

Zika thuộc chi flavivirus và truyền chủ yếu qua muỗi vằn. Người nhiễm virus này có nhiều triệu chứng từ mẩn đỏ, sốt tới đau cơ và đau khớp. Nếu người mẹ nhiễm virus Zika khi mang thai, trẻ chào đời có thể mắc bệnh đầu nhỏ và nhiều dị dạng bẩm sinh khác.

Zheng và cộng sự lấy cảm hứng từ một nghiên cứu trước đây về một virus khác trong chi flavivirus là virus CYV được phát hiện lần đầu tiên vào năm 2009 ở thành phố Triều Dương, tỉnh Liêu Ninh, Trung Quốc. Nghiên cứu đó phát hiện virus có thể nhân lên ở muỗi, nhưng không thể nhân lên ở động vật có xương sống. Các nhà nghiên cứu sử dụng CYV như virus biến đổi để chế tạo vaccine chứa protein từ virus khác. Họ lấy một số protein từ CYV và đưa vào tế bào ZIKV để tạo ra virus CYV-ZIKV không lây nhiễm. CYV-ZIKV có thể nhân lên hiệu quả ở muỗi và tiết ra qua nước bọt.

Bằng cách cung cấp cho muỗi máu chứa virus CYV-ZIKV, nhóm nghiên cứu biến chúng thành vật mang virus. Sau đó, họ kiểm tra tính hiệu quả của vaccine mới trên chuột. Sử dụng muỗi vằn nhiễm virus CYV-ZIKV mới, mỗi con chuột bị đốt tới 3 lần bởi 30 con muỗi khác nhau để kích thích phản ứng tự nhiên.

Các nhà nghiên cứu nhận thấy chuột phát triển phản ứng miễn dịch bảo vệ sau khi bị đốt bởi muỗi mang virus CYV-ZIKV, tạo ra kháng thể tồn tại hơn 5 tháng. Sau khi nhiễm lượng lớn virus Zika, tất cả chuột miễn dịch đều sống sót. Ngoài ra, Zheng và cộng sự cũng phát hiện miễn dịch ở chuột còn ngăn virus Zika truyền từ chuột sang muỗi, chặn đứng chu kỳ của chúng trong tự nhiên. Để loại trừ khả năng virus CYV-ZIKV nhân tạo có thể lan ra quần thể muỗi hoang dã, tất cả muỗi sử dụng trong thí nghiệm đều bị chiếu tia X khiến chúng trở nên vô sinh.

TIN CŨ HƠN
Loại rau cực giàu collagen mà người Việt đang bỏ phí, vừa làm đẹp da lại trị bệnh tim mạch

Loại rau cực giàu collagen mà người Việt đang bỏ phí, vừa làm đẹp da lại trị bệnh tim mạch

Thứ rau này có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, chống nhiễm trùng, chống độc, lợi tiểu. Nhưng để tiêu thụ chúng an toàn, bạn nên chú ý những điều sau.

Đăng ngày: 09/04/2026
Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Những loại thực phẩm và đồ uống cực tốt cho gan, giúp thanh lọc cơ thể

Gan người thực hiện hơn 500 chức năng khác nhau, trong đó quan trọng nhất là chuyển hóa và "giải độc".

Đăng ngày: 07/04/2026
Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Mách bạn những cách tốt nhất để loại bỏ thuốc trừ sâu, hóa chất độc hại trên rau củ

Căn nguyên của nhiều vụ ngộ độc thực phẩm và bệnh nguy hiểm ngày nay bắt nguồn từ chính những loại rau quả bị nhiễm thuốc, hóa chất trong quá trình trồng trọt.

Đăng ngày: 05/04/2026
Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Ăn chất xơ bao nhiêu là quá nhiều?

Một số triệu chứng khó chịu do thừa chất xơ có thể xảy ra khi một người nạp vào cơ thể nhiều hơn 70g chất xơ mỗi ngày.

Đăng ngày: 02/04/2026
Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

Thuốc lá làm tiêu hủy nhiễm sắc thể Y ở đàn ông

So với các bạn đồng giới không hút thuốc, những nam giới hút thuốc tăng gấp 3 nguy cơ bị mất các nhiễm sắc thể giới tính Y của họ, theo một nghiên cứu mới.

Đăng ngày: 28/03/2026
Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Bài trắc nghiệm tâm lý Hermann Rorschach

Hermann Rorschach là một bác sĩ tâm thần của Freud Thụy Sĩ và nhà phân tâm học, nổi tiếng với việc phát triển một thử nghiệm xạ được gọi là inkblot thử nghiệm Rorschach.

Đăng ngày: 28/03/2026
Những lưu ý khi ăn cải thảo nếu không muốn rước thêm bệnh tật vào người

Những lưu ý khi ăn cải thảo nếu không muốn rước thêm bệnh tật vào người

Cải thảo vốn là loại rau quen thuộc với nhiều gia đình, nó không những ngon miệng, có nhiều cách chế biến mà còn giàu dinh dưỡng, tốt cho sức khỏe.

Đăng ngày: 27/03/2026
Khoa Học News