“Gene tối” ẩn trong DNA con người lần đầu được tiết lộ

Hồ sơ của chúng ta về bộ gene người có thể vẫn còn thiếu hàng chục ngàn "gene tối" liên quan đến nhiều bệnh khác nhau.

Theo Science Alert, một nhóm nghiên cứu đa quốc gia đã xác định được vô số "gene tối" ẩn mình trong những vùng DNA từng bị coi là "DNA rác" vì cho rằng chúng không có khả năng mã hóa protein.

Trên thực tế, vật liệu di truyền khó phát hiện này có thể mã hóa cho các protein nhỏ và liên quan đến nhiều quá trình bệnh học khác nhau, từ ung thư đến miễn dịch.


DNA con người còn nhiều "gene tối" ẩn giấu - (Minh họa AI: ANH THƯ).

Nhóm tác giả dẫn đầu bởi TS Eric Deutsch từ Viện Sinh học hệ thống (Mỹ) đã tìm thấy một kho lưu trữ lớn các protein nhỏ bị ảnh hưởng bởi "gene tối" thông qua hơn 95.000 thí nghiệm.

Chúng bao gồm các nghiên cứu sử dụng phép đo phổ khối để nghiên cứu các protein nhỏ, cũng như danh mục các đoạn protein được phát hiện bởi hệ thống miễn dịch của chúng ta.

Thay vì các mã dài và quen thuộc khởi tạo quá trình đọc hướng dẫn DNA để tạo ra protein, những "gene tối" này đại diện bởi các phiên bản ngắn hơn khiến các nhà khoa học không phát hiện ra chúng.

Mặc dù chứa những "khung đọc mở không chuẩn" (ncORF) như vậy, chúng vẫn được sử dụng làm khuôn mẫu để tạo ra RNA và một số RNA này sau đó được sử dụng để tạo ra các protein nhỏ chỉ với một số ít axit amin.

Các nghiên cứu trước đây đã chỉ ra rằng các tế bào ung thư chứa hàng trăm protein nhỏ tương tự như thế.

Những khám phá mới này hứa hẹn tạo bước đột phá trong khoa học y sinh, có thể mở đường cho các liệu pháp miễn dịch ung thư, bao gồm liệu pháp tế bào và vắc-xin điều trị.

Ngoài ra, các "gene tối" này cũng có thể ảnh hưởng đến nhiều bệnh lý khác nữa, và cũng là điểm tựa để các nhà khoa học có thể tìm kiếm phương pháp điều trị trong tương lai.

Trong số hàng ngàn "gene tối" được xác định thông qua nghiên cứu, ít nhất 1/4 có khả năng tạo ra các protein theo cơ chế nói trên. Các tác giả nghi ngờ còn hàng chục ngàn gene nữa, tất cả đều bị các kỹ thuật trước đây bỏ sót.

"Không phải ngày nào bạn cũng có thể mở ra một hướng nghiên cứu mới. Chúng ta có thể có một nhóm thuốc hoàn toàn mới dành cho bệnh nhân" - nhà thần kinh học John Prensner từ Đại học Michigan (Mỹ) nói với tờ Science.

TIN CŨ HƠN
Tìm thấy lý do khiến vắc xin AstraZeneca gây cục máu đông

Tìm thấy lý do khiến vắc xin AstraZeneca gây cục máu đông

Các nhà khoa học đã có lời giải thích mới về lý do tại sao vắc xin ngừa COVID-19 chứa adenovirus - như của AstraZeneca và Johnson & Johnson - có nguy cơ gây cục máu đông nghiêm trọng.

Đăng ngày: 15/04/2026
Nắng nóng dễ bị bệnh gì?

Nắng nóng dễ bị bệnh gì?

Tiêu chảy, ngộ độc thức ăn, nhồi máu cơ tim, đột quỵ là bệnh dễ xảy ra trong thời tiết nắng nóng kéo dài hiện nay.

Đăng ngày: 13/04/2026
Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

Shinrin-yoku: Cách người Nhật dùng thiên nhiên chữa bệnh

"Forest bathing" hay "tắm rừng" được dịch sát nghĩa từ "Shinrin-yoku" là một cụm từ do chính phủ Nhật sáng tạo vào năm 1982 nhằm khuyến khích những cư dân thành thị đắm mình vào thiên nhiên.

Đăng ngày: 13/04/2026
Giờ chính xác bạn nên đi ngủ để có sức khỏe tốt nhất

Giờ chính xác bạn nên đi ngủ để có sức khỏe tốt nhất

Vào mùa hè, thời điểm bạn nên lên giường đi ngủ vào khoảng 22h để đảm bảo sức khỏe tốt nhất.

Đăng ngày: 12/04/2026
Vừa thức dậy uống ngay loại nước này tốt hơn thuốc bổ, ổn định đường huyết, dưỡng gan còn hạ mỡ máu!

Vừa thức dậy uống ngay loại nước này tốt hơn thuốc bổ, ổn định đường huyết, dưỡng gan còn hạ mỡ máu!

Loại nước này bên cạnh tác dụng ổn định đường huyết còn giúp tăng cường hệ miễn dịch, bổ mắt, làm đẹp da.

Đăng ngày: 10/04/2026
Bi kịch của amiăng: Chất gây ung thư cấp độ một, vẫn có thể được nhìn thấy ở trong ngôi nhà của bạn

Bi kịch của amiăng: Chất gây ung thư cấp độ một, vẫn có thể được nhìn thấy ở trong ngôi nhà của bạn

Amiăng nghe có vẻ xa lạ với bạn nhưng nó có mặt ở mọi nơi trong cuộc sống hàng ngày của bạn.

Đăng ngày: 10/04/2026
Loại rau cực giàu collagen mà người Việt đang bỏ phí, vừa làm đẹp da lại trị bệnh tim mạch

Loại rau cực giàu collagen mà người Việt đang bỏ phí, vừa làm đẹp da lại trị bệnh tim mạch

Thứ rau này có tác dụng thanh nhiệt, giải độc, chống nhiễm trùng, chống độc, lợi tiểu. Nhưng để tiêu thụ chúng an toàn, bạn nên chú ý những điều sau.

Đăng ngày: 09/04/2026
Khoa Học News