Khoa Học News

Hệ miễn dịch đang chống lại các bệnh tật mới như nào?

Hệ miễn dịch chứa hai tế bào, T và B. Tế bào T thường được nhắc đến trong các nghiên cứu về Covid-19 với khả năng ghi nhớ và chống lại sự phát triển của virus SARS-CoV-2.

Có khoảng ba tỷ tế bào B lưu hành trong máu, mỗi tế bào phủ đầy những kháng thể rất dính được thiết kế để phù hợp với các kháng nguyên của những căn bệnh mà nó có thể không bao giờ gặp, có thể cả các bệnh không hề tồn tại. Tế bào B dành phần lớn thời gian sống ngắn ngủi của nó di chuyển khắp nơi đến khi may mắn gặp kháng nguyên tương ứng đặc trưng của mầm bệnh (ví dụ những vi khuẩn, virus, nấm hay vật ký sinh lạ).


Ảnh minh họa tế bào T đang chống lại tế bào lạ xâm nhập cơ thể. (Nguồn: Medial News).

Nếu kháng nguyên mà chúng ta gặp tình cờ phù hợp với thụ thể kháng nguyên đặc trưng của một kháng thể từ tế bào B (kháng thể gắn chặt vào mặt tế bào B như cây đinh hương trên món thịt giăm bông Giáng Sinh), tế bào B đó lập tức hoạt động, tạo ra các bản sao của chính nó, các tế bào con giống hệt nhau được sinh ra với kháng thể "phù hợp".

Trong 12 giờ, tế bào B đó có thể tạo ra 20.000 bản sao của chính mình, quá trình này kéo dài cả tuần. Mỗi thành viên mới được sinh ra từ đội quân nhân bản của tế bào B đều trở thành một nhà máy mới, chỉ tạo ra loại kháng thể chống lại loại tế bào bệnh đó.

Giờ là lúc tấn công. Các kháng thể trên bề mặt tế bào B bay ra như những tên lửa điều khiển với tần suất 2.000 kháng thể mỗi giây. Mỗi tên lửa kháng thể này chỉ có một mục tiêu: kháng nguyên không thuộc cơ thể đặc trưng trên các tế bào lạ đó. Chúng không thấy gì khác. Kháng thể tìm ra và gắn vào, tập trung lại trên mục tiêu như bông cỏ gai dính trên lông những con chó. Điều này không chỉ ngăn chặn các tế bào bệnh, nó còn hoạt động như một biển hiệu neon nhấp nháy sự chú ý của các đại thực bào gần đó, lôi kéo chúng tới một bữa ăn miễn phí.

Chúng có vẻ như cũng kích thích khẩu vị của "những kẻ dọn rác tự nhiên" (một quá trình được gọi là opsonin hóa, lấy từ tiếng Đức là "chuẩn bị ăn"). Tế bào lạ xâm nhập bị dính chặt, rồi bị nuốt chửng.

Đó là một hệ phòng thủ tao nhã và tinh vi đến tuyệt vời, nó tăng cường phản ứng với căn bệnh mới trong khoảng một tuần. Khi mối đe dọa đã qua, phần lớn đội quân tế bào B chết đi, nhưng một trung đoàn vẫn ở lại, nhớ những gì đã xảy ra, sẵn sàng quay lại chiến đấu khi mối đe dọa đó xuất hiện trở lại.

Đó chính là sự miễn dịch.

Tế bào B và T trông gần như giống hệt nhau dưới kính hiển vi quang học (một phần lý do khiến chỉ khi thế kỷ XX gần như trôi qua, tế bào T mới được tìm ra). Giống tế bào B, tế bào T phát hiện các kháng nguyên lạ và tạo ra một đội quân nhân bản để tấn công nó. Nhưng tế bào T nhận ra và tiêu diệt các tế bào bệnh bằng cách hoàn toàn khác.

Tế bào T khóa mục tiêu những kháng nguyên lạ đã lộ diện và tiêu diệt tế bào bệnh là chuyên môn của nó. Sau khi những kẻ tấn công bị tiêu diệt, phần lớn đội quân miễn dịch nhân bản chết đi, nhưng một số ở lại và ghi nhớ. Nếu kẻ tấn công đó trở lại, sẽ không cần tới một tuần để tạo đội quân mới cho hệ thống phòng thủ. Cơ thể đã sẵn sàng.

TIN CŨ HƠN
Giải pháp chống ngứa khi bị muỗi đốt cực đơn giản

Giải pháp chống ngứa khi bị muỗi đốt cực đơn giản

Vết ngứa do muỗi đốt thực sự rất khó chịu và nếu bạn cứ tiếp tục gãi thì vết đốt thậm chí có thể bị xước và tăng nguy cơ nhiễm trùng.

Đăng ngày: 13/06/2026
Đây là dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá nhiều nước

Đây là dấu hiệu cho thấy bạn đang uống quá nhiều nước

Uống đủ nước tốt cho sức khỏe nhưng nếu bạn uống quá nhiều thì nó sẽ phản tác dụng. Vậy làm sao để biết bạn có uống quá nhiều nước hay không?

Đăng ngày: 11/06/2026
Ăn ngồi bệt trên sàn hay ngồi ghế tốt hơn? Lý giải thú vị từ chuyên gia

Ăn ngồi bệt trên sàn hay ngồi ghế tốt hơn? Lý giải thú vị từ chuyên gia

Nhiều người Việt thường có thói quen ăn ngồi bệt dưới chiếu hoặc trên sàn nhà. Cách ăn này liệu có tốt cho sức khoẻ không? Dưới đây là lý giải của chuyên gia.

Đăng ngày: 11/06/2026
14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

14 lợi ích tuyệt vời của quả vải đối với sức khỏe và sắc đẹp

Không chỉ có hương vị thơm ngon, quả vải còn chứa nhiều vitamin và chất chống oxy hóa giúp phòng ngừa ung thư, hỗ trợ sức khỏe tim mạch, làm chậm quá trình lão thị, giúp da mịn màng và mái tóc óng ả.

Đăng ngày: 09/06/2026
Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Lợi ích của quả lặc lè mà bạn không ngờ tới

Quả lặc lè (hay còn được gọi là lặc lày, mướp rừng, mướp Mường, bầu rắn) là một siêu thực phẩm rất dễ ăn trong những mùa nóng nực.

Đăng ngày: 07/06/2026
Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Các loại hạt có lợi ích sức khỏe vi diệu nên bổ sung trong ngày Tết

Tết này thay vì ăn nhiều bánh kẹo, bạn nên tích cực thưởng thức những loại hạt rất tốt cho sức khỏe để tránh bị tăng cân, mệt mỏi.

Đăng ngày: 06/06/2026
Một kiểu "dậy sớm" có hại không kém thức khuya, có nguy cơ đột tử

Một kiểu "dậy sớm" có hại không kém thức khuya, có nguy cơ đột tử

Ai cũng hiểu chân lý "ngủ sớm, dậy sớm tốt cho sức khỏe", nhưng nếu cứ mù quáng chạy theo việc dậy sớm mà không xem xét tình trạng cụ thể của cơ thể thì rất có thể bạn sẽ phải rước hậu quả trầm trọng.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa Học News