Khoa Học News

Hình ảnh đáng kinh ngạc: Sao Thủy đi qua giữa Trái đất và Mặt trời

Sao Thủy di chuyển qua Mặt trời vào thứ Hai (11/11), còn gọi là "Sao Thủy quá cảnh". Đây là một sự kiện thiên văn tương đối hiếm gặp, và sẽ không xảy ra cho đến năm 2032.

Sao Thủy là hành tinh nhỏ nhất trong hệ Mặt trời, có đường kính 3.000 dặm so với Mặt trời 864.000 dặm. Đây là lần quá cảnh Mặt trời đầu tiên của sao Thủy kể từ năm 2016. Không giống như lần quá cảnh năm 2016, sao Thủy lần này gần nhất với Trái đất, vượt ngay qua trước mặt hành tinh của chúng ta. Năm nay sao Thủy sẽ mất khoảng 5,5 giờ để hoàn thành hành trình, vượt qua nửa đường vào 22h20 và kết thúc quá cảnh vào 1h sáng ngày 12/11. Theo NASA, trong một thế kỷ sao Thủy chỉ quá cảnh 13 hoặc 14 lần.


Hình ảnh Sao Thủy (chấm đen trong vòng tròn) đi ngang qua Mặt trời do NASA ghi lại ngày 11/11/2019.

Trong suốt thời gian quá cảnh, sao Thủy đi qua giữa Mặt Trời và Trái Đất, trở thành một chấm đen nhỏ tương phản với đĩa Mặt Trời màu vàng rực. Do đó, để bảo vệ mắt, các nhà thiên văn cho rằng không nên quan sát hiện tượng này bằng mắt thường việc nhìn trực tiếp vào Mặt Trời có thể gây hại cho mắt. Nhìn từ Trái Đất, chấm đen sao Thủy có độ rộng bằng 1/160 đĩa Mặt Trời, do đó người quan sát cần công cụ hỗ trợ quan sát như kính lọc tia cực tím để theo dõi sự kiện quá cảnh.

Quan sát sự di chuyển như thế này đã đóng một vai trò quan trọng trong lịch sử phát triển thiên văn học, đặc biệt là trong việc trả lời một câu hỏi đơn giản nhưng quan trọng - chính xác là Trái đất cách Mặt trời bao xa? Không có con số này, chúng ta không thể biết được khoảng cách của các hành tinh từ Mặt trời, thậm chí cả độ sáng thực sự của Mặt trời.

Nhà thiên văn học nổi tiếng Edmond Halley (tên được đặt cho sao chổi Halley) nhận ra rằng các quan sát về những dịch chuyển ngang qua nhau của các hành tinh - đặc biệt Sao Kim đi qua đĩa Mặt trời - có thể được sử dụng để trả lời điều này.

Phép đo là một ví dụ về thị sai (parallax): vị trí rõ ràng của một vật thể gần đó, liên quan đến một nền phía xa, phụ thuộc vào điểm thuận lợi của bạn. Vật thể càng ở gần, thị sai càng lớn: Halley lý luận rằng bằng cách đo vị trí của Sao Kim so với Mặt trời ở xa hơn, có thể tính toán được khoảng cách đến Mặt trời. Ít nhất trên lý thuyết.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Thiên thạch là gì? Một câu hỏi nghe rất quen thuộc, tưởng chừng dễ ấy thế mà nó đã và đang đánh đố không ít người.

Đăng ngày: 13/10/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 10/10/2026
Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt trời (hay Thái Dương Hệ) là hệ hành tinh gồm có Mặt Trời ở trung tâm và các vật quay xung quanh.

Đăng ngày: 10/10/2026
Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Vì sao thiên hà của chúng ta có tên gọi Milky Way?

Chúng ta có rất nhiều tên gọi không chính thức cho các cảnh quan vũ trụ. Thỉnh thoảng chúng được đặt tên theo hình dạng mà ta nhìn thấy, ví dụ Tinh vân Đầu Ngựa.

Đăng ngày: 06/10/2026
Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

Cận cảnh "anh em sinh đôi" của dải Ngân hà

NASA gọi siêu vật thể NGC 6744 là "anh cả" của thiên hà chứa Trái đất.

Đăng ngày: 06/10/2026
Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Con người thường thấy Mặt Trời màu vàng nhưng thực chất, ngôi sao này phát ra ánh sáng mạnh nhất màu xanh.

Đăng ngày: 06/10/2026
Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Kết cục diệt vong nếu Mặt trời nhỏ hơn Trái đất

Nếu Mặt Trời nhỏ hơn Trái Đất, Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ trải qua một cuộc đại cải tạo hoàn toàn và sự sống trên Trái Đất sẽ rất khác so với hiện tại.

Đăng ngày: 27/09/2026
Khoa Học News