Hố đen giúp tạo sao mới nhanh gấp 500 lần dải Ngân Hà

Hố đen siêu khối lượng nằm giữa cụm thiên hà Phoenix tạo điều kiện cho lượng khí nóng khổng lồ xung quanh nguội đi, thúc đẩy sao mới ra đời.

Nhờ dữ liệu do đài thiên văn tia X Chandra và kính viễn vọng không gian Hubble của NASA thu thập, các nhà khoa học phát hiện hố đen đặc biệt nằm ở trung tâm Phoenix, cụm thiên hà cách Trái Đất khoảng 5,8 triệu năm ánh sáng. Thay vì cản trở, hố đen siêu khối lượng này dường như còn hỗ trợ quá trình tạo ra sao mới, Futurism hôm 19/11 đưa tin.


Hố đen ở trung tâm cụm thiên hà Phoenix có thể tạo điều kiện cho sao mới chào đời. (Ảnh: NASA).

Hố đen của cụm Phoenix có vẻ yếu hơn nhiều so với hố đen ở các cụm thiên hà khác. Xung quanh nó là khí nóng dồi dào với khối lượng gấp hàng nghìn tỷ lần Mặt Trời đang nguội đi, cho phép hàng loạt sao mới chào đời. Thông thường, hố đen ngăn cản khí nguội đi bằng cách liên tục phun ra những luồng hạt năng lượng cao.

"Bạn hãy hình dung mình bật điều hòa trong phòng vào ngày trời nóng, nhưng sau đó thắp cả lò sưởi. Căn phòng sẽ không thể mát mẻ hoàn toàn nếu bạn không tắt lò sưởi đi. Tương tự, khi hố đen ngừng làm nóng cụm thiên hà, khí mới có thể nguội", Brian McNamara, đồng tác giả nghiên cứu, chuyên gia tại Đại học Waterloo, giải thích.

Nhóm nghiên cứu nhận thấy khí nóng nguội đi với tốc độ tương đương hố đen ngừng phun năng lượng. Điều này nghĩa là một lượng lớn sao có thể hình thành ở những nơi khí nóng đã nguội. Thực tế, cụm thiên hà Phoenix đang tạo sao mới với tốc độ nhanh gấp 500 lần dải Ngân Hà.

Tuy nhiên, tình huống này không kéo dài vĩnh viễn. "Kết quả nghiên cứu cho thấy hố đen tạm thời hỗ trợ tạo ra sao. Nhưng khi mạnh lên, ảnh hưởng của nó sẽ bắt đầu giống với hố đen ở các cụm thiên hà khác, nghĩa là kìm hãm quá trình này", Mark Voit, đồng tác giả nghiên cứu, chuyên gia tại Đại học Bang Michigan, cho biết.

Nghiên cứu mới có thể giúp giới khoa học hiểu thêm về vòng đời của cụm thiên hà và quá trình hố đen siêu khối lượng ở trung tâm các cụm can thiệp hay hỗ trợ sao hình thành.

TIN CŨ HƠN
11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

11 vụ núi lửa phun trào kinh hoàng nhất trong lịch sử

Tambora, Krakatoa,Yellowstone... là những cái tên rất nổi bật trong số 11 đợt núi lửa phun trào dữ dội nhất lịch sử này.

Đăng ngày: 06/01/2026
Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Cách xem Mặt trăng, sao Hỏa bằng Google Maps

Đây không phải là lần đầu tiên Google tích hợp một tính năng thú vị vào Maps và càng không đúng khi phủ nhận Google thờ ơ với vấn đề vũ trụ.

Đăng ngày: 04/01/2026
Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Màu sắc thực sự của Mặt trời là gì?

Con người thường thấy Mặt Trời màu vàng nhưng thực chất, ngôi sao này phát ra ánh sáng mạnh nhất màu xanh.

Đăng ngày: 01/01/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 30/12/2025
Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Phát hiện thiên hà lớn tuổi nhất vũ trụ

Kính viễn vọng Hubble của Cơ quan Hàng không Vũ trụ Mỹ lập kỷ lục mới khi tìm ra GN-z11, thiên hà xa xôi nhất ở cách Trái Đất 13,4 tỷ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 25/12/2025
Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Điều gì xảy ra nếu Trái Đất có vành đai như sao Thổ?

Nếu giống sao Thổ, Trái Đất sẽ có vành đai bao quanh dọc theo xích đạo. Vành đai này sẽ có hình dáng khác nhau khi nhìn từ những địa điểm khác nhau trên Trái Đất.

Đăng ngày: 24/12/2025
99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

99,99% có hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời

Các nhà khoa học đang dần tự tin khẳng định về sự tồn tại của hành tinh thứ 9 trong hệ Mặt trời.

Đăng ngày: 24/12/2025
Khoa Học News