Khoa Học News

"Hỏa Diệm Sơn" ngoài hành tinh tiết lộ khả năng Trái đất hóa địa ngục

Một bản sao hoàn hảo của Trái đất, ra đời giữa vùng sự sống, mang khí hậu ôn đới... đã trở thành địa ngục với bầu khí quyển khó thở, sặc mùi lưu huỳnh chỉ vì thứ cũng hiện diện trên địa cầu.

Một nghiên cứu mới dẫn đầu bởi tiến sĩ Michael Way từ Trung tâm Chuyến bay không gian Goddard của NASA cho thấy Trái đất của chúng ta đã thoát hiểm trong đường tơ kẽ tóc như thế nào để có thể giữ được trạng thái một hành tinh sống được.

Theo tờ Space, công trình đã nhắm vào sao Kim, dựa trên bộ dữ liệu hàng thập kỷ mà NASA đã thu thập về hành tinh này kể từ cuộc "khai phá" của tàu vũ trụ Magellan vào năm 1990. Ngay từ cuộc thám hiểm đầu tiên đó, tàu Magellan đã phát hiện phần lớn bề mặt hành tinh được bao phủ bởi đá bazan núi lửa.


Maat Mons cao tới 2 dặm là một trong những ngọn núi lửa lớn nhất sao Kim - (Ảnh: NASA).

Điều đó cho thấy hành tinh này đã phải hứng chịu hàng chục đến hàng trăm ngàn năm hoạt động núi lửa khốc liệt, xảy ra vào một thời điểm nào đó trong vài tỉ năm qua. Một vài sự kiện núi lửa còn kéo dài tới 1 triệu năm.

Núi lửa là một phần của hoạt động địa chất và thực sự cần để một hành tinh duy trì sự ổn định môi trường, khí hậu. Chính Trái đất của chúng ta, thông qua hoạt động địa chất bao gồm kiến tạo mảng sôi động đã góp phần nuôi dưỡng một thế giới phù hợp với sự sống.

Nhưng cái gì quá mức thì đều có hại, mà hoạt động địa chất quá sôi động với những "Hỏa Diệm Sơn" thi nhau phun trào đã giải phóng lượng carbon dioxide nhiều đến nỗi khí hậu vượt ngưỡng chịu đựng.

Điều này thay vì cung cấp nhiệt độ cần thiết cho sự sống thì lại đun sôi các đại dương, làm chúng bốc hơi lên khí quyển, mà hơi nước cũng là một loại khí nhà kính. Vậy là hiệu ứng nhà kính trở nên khốc liệt, nước cũng bị thất thoát vào không gian, sao Kim chỉ còn lại một thế giới khô cằn ngập carbon dioxide và lưu huỳnh.

"Mặc dù chúng tôi chưa chắc về tần suất các sự kiện tạo nên các trường này xảy ra, nhưng chúng tôi thu hẹp nó bằng cách nghiên cứu lịch sử của chính Trái đất" - tiến sĩ Way tuyên bố.

Các dữ liệu địa chất của Trái đất cũng xác nhận các sự kiện núi lửa khốc liệt tạo nên các vùng đá bazan rộng lớn. Thậm chí nó từng lặp lại trong thời gian gần, với nhiều siêu núi lửa tạo ra tuyệt chủng hàng loạt trong nửa tỉ năm qua.

Ví dụ gần gũi là sự tuyệt chủng cuối kỷ Devon (370 triệu năm trước) hoặc "mùa đông núi lửa" góp phần giết chết khủng long do tác động thiên thạch kích hoạt một loạt thiên tai. Trước đó, sự kiện tuyệt chủng hàng loạt Tam Điệp - Jura được quy cho sự hình thành "tỉnh đá lửa" Magmatic Trung Đại Tây Dương lớn nhất thế giới.

Rất may, Trái đất không kích hoạt núi lửa của mình liên tục trong một thời gian dài hay quá tay như sao Kim, khí hậu vẫn có cơ hội phục hồi song song với những dạng sống mới tiếp tục tiến hóa sau đại tuyệt chủng.

Nghiên cứu vừa công bố trên Planetary Science Journal cung cấp thêm bằng chứng cho thấy quá trình tiến hóa hành tinh là một sự kiện đầy may rủi.

Thật ra Hệ Mặt trời sinh ra tới 3 hành tinh phù hợp với sự sống là sao Kim, Trái đất và sao Hỏa, cả 3 đều có các bằng chứng về đại dương cổ đại, thậm chí là sự sống cổ đại, nhưng hiện tại chỉ còn mỗi Trái đất chắc chắn đang có sự sống.

Trở lại với sao Kim, hành tinh được cho là giống Trái đất nhất khi mới ra đời, NASA dự định sẽ khám phá kỹ càng hơn trong nhiệm vụ DAVINCI sắp tới, một sứ mệnh sẽ điều tra thành phần hóa học chi tiết trong bầu khí quyển ngột ngạt của sao Kim cũng như chụp ảnh bầu khí quyển của nó.

Phía sau còn có sứ mệnh VERITAS cũng của NASA và EnVision của ESA (Cơ quan Vũ trụ châu Âu) dự định phóng vào những năm 2030, hay VOICE mà Trung Quốc tuyên bố sẽ phóng trong năm 2027.

Thông tin biên tập: Xem tại đây
TIN CŨ HƠN
Hình ảnh vũ trụ lớn nhất từ kính viễn vọng 10 tỷ USD

Hình ảnh vũ trụ lớn nhất từ kính viễn vọng 10 tỷ USD

Dựa trên dữ liệu từ kính viễn vọng James Webb, các nhà khoa học đã tạo ra bức ảnh rộng nhất về các thiên hà thuộc vũ trụ sơ khai.

Đăng ngày: 19/10/2026
Nếu Mặt trời đột ngột biến mất, chuyện gì sẽ xảy ra? Khoa học vào cuộc, kết quả bất ngờ!

Nếu Mặt trời đột ngột biến mất, chuyện gì sẽ xảy ra? Khoa học vào cuộc, kết quả bất ngờ!

Nếu không có Mặt trời giữ Trái ddất trên quỹ đạo, hành tinh của chúng ta có thể sẽ bắt đầu trôi vào không gian. Trong khi đó nhân loại phải cố gắng sống sót một cách tuyệt vọng.

Đăng ngày: 18/10/2026
Phát hiện mới về "quái vật khổng lồ" cách Trái đất 55 triệu năm ánh sáng

Phát hiện mới về "quái vật khổng lồ" cách Trái đất 55 triệu năm ánh sáng

Hình ảnh đầu tiên về lỗ đen nằm ở trung tâm của thiên hà M87 cho thấy các xung từ trường cực lớn phát ra xung quanh "con quái vật" khổng lồ.

Đăng ngày: 17/10/2026
NASA sắp hạ cánh xuống Trái đất thứ hai: Tiết lộ đặc biệt

NASA sắp hạ cánh xuống Trái đất thứ hai: Tiết lộ đặc biệt

Tàu thăm dò Dragonfly của NASA sẽ trực tiếp đáp xuống thế giới mà họ từng ví von là một Trái dất phiên bản ngoài hành tinh, nơi có cảnh quan rất giống địa cầu và khả năng cao là có sự sống.

Đăng ngày: 15/10/2026
Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Những điều bạn chưa biết về thiên thạch

Thiên thạch là gì? Một câu hỏi nghe rất quen thuộc, tưởng chừng dễ ấy thế mà nó đã và đang đánh đố không ít người.

Đăng ngày: 13/10/2026
NASA bắt được tín hiệu "xuyên không" từ thế giới 12,8 tỉ năm trước

NASA bắt được tín hiệu "xuyên không" từ thế giới 12,8 tỉ năm trước

Đài quan sát Nel Gehrels Swift của NASA đã bắt được tín hiệu không thể tin nổi từ thế giới bí ẩn thuộc về vũ trụ sơ khai.

Đăng ngày: 12/10/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Khoảng cách từ Trái Đất đến Mặt Trời là bao nhiêu?

Trái Đất và các hành tinh hàng xóm, cùng các tiểu hành tinh, hành tinh lùn, thiên thạch, sao chổi... thuộc hệ Mặt Trời (Thái Dương hệ) với Mặt Trời là trung tâm của hệ này.

Đăng ngày: 10/10/2026
Khoa Học News