"Khí sự sống" hiện diện khó hiểu ở "hành tinh từ hư không"

Thứ mà nhiều nhà khoa học mong đợi nắm bắt được ở các ngoại hành tinh có sự sống nay lại xuất hiện ở một dạng thiên thể khó định nghĩa.

Nhóm nghiên cứu dẫn đầu bởi TS Jackie Faherty từ Bảo tàng Lịch sử tự nhiên Mỹ đã phát hiện sự phát thải methane khó hiểu từ một vật thể nửa sao nửa hành tinh, gọi là sao lùn nâu.

Tín hiệu của methane trong quang phổ một thiên thể vốn là báu vật đối với các nhà sinh học thiên văn, bởi loại khí nhà kính này được xếp vào nhóm các "dấu ấn sự sống" tiềm năng nhất.

Thế nhưng, người ta hy vọng tìm thấy nó trên các ngoại hành tinh có các yếu tố hỗ trợ sự sống, chứ không phải một thứ quái dị, chết chóc như sao lùn nâu.


Sao lùn nâu W1935 - (Ảnh đồ họa: NASA/ESA/CSA/STSc).

Sao lùn nâu đó mang tên CWISEP J193518.59-154620.3 (gọi tắt là W1935), bị cô lập, có nhiệt độ khoảng 208 độ C, nằm cách chúng ta 47 năm ánh sáng và thuộc chòm sao Nhân Mã.

Các tác giả đã sử dụng kính viễn vọng không gian James Webb của NASA/ESA/CSA (các cơ quan vũ trụ của Mỹ - châu Âu - Canada) và phát hiện thêm sự phát thải methane kỳ lạ. 

Bối rối trước điều đó, họ thử lập các mô hình và phát hiện ra điều còn thú vị hơn: W1935 có thể đảo ngược nhiệt độ - một hiện tượng mà trong đó, bầu khí quyển trở nên ấm hơn khi độ cao tăng lên.

Sự đảo ngược nhiệt độ có thể dễ dàng xảy ra với các hành tinh quay quanh các ngôi sao, bởi nhiệt lượng từ ngôi sao mẹ của chúng.

Để có thể phát thải methane khi không có sinh vật sống và đảo ngược nhiệt độ như sao Mộc và sao Thổ, nó phải có cực quang.

Nhưng cực quang cũng là một hiện tượng rất cần đến những cơn gió sao khốc liệt từ sao mẹ ập vào từ quyển.

Tuy vậy, sao lùn nâu không có sao mẹ. 

Loại vật thể khác thường này gọi là sao lùn nâu nhưng thực ra không hẳn là sao.

Chúng được coi như một "ngôi sao thất bại" vì quá nhỏ so với sao và không duy trì được phản ứng tổng hợp hạt nhân trong lõi, nhưng lại quá lớn so với kích thước mà một hành tinh đạt được và không có sao mẹ.

Vì vậy, sao lùn nâu cũng có thể xem như là một kiểu "hành tinh cao cấp", sinh ra từ hư không, tức từ các đám khí bụi hỗn loạn giữa các vì sao, như cách các ngôi sao ra đời, thay vì từ đĩa tiền hành tinh của một ngôi sao mẹ.

Cần nhiều quan sát hơn nhưng các nhà nghiên cứu suy đoán rằng một lời giải thích cho cực quang trên W1935 có thể là một mặt trăng đang hoạt động nhưng vẫn chưa được phát hiện.

Bất chấp tất cả, mọi chi tiết trong phát hiện mới này đều giăng thêm màn bí ẩn bao trùm loại vật thể mang tên "sao lùn nâu".

TIN CŨ HƠN
Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Xuyên không là có thật và đây là người duy nhất được trải nghiệm điều đó

Khoa học đã từng chứng minh rằng chúng ta có thể thực hiện du hành thời gian - ít nhất là về mặt lý thuyết.

Đăng ngày: 15/02/2026
Hệ Mặt trời có thêm 5 hành tinh gần giống Trái đất?

Hệ Mặt trời có thêm 5 hành tinh gần giống Trái đất?

Một số hành tinh đá giống Trái đất bị Mặt Trời "bắt cóc" hàng tỉ năm trước có thể vẫn ẩn nấp ngay quanh chúng ta.

Đăng ngày: 14/02/2026
Lần đầu tiên tìm ra

Lần đầu tiên tìm ra "trái tim" Mặt trăng: Trông y hệt Trái đất!

Sau nửa thế kỷ tìm kiếm, các nhà khoa học cuối cùng cũng xác định được những gì ẩn chứa trong Mặt trăng - vệ tinh tự nhiên duy nhất của Trái đất. Đó là một phát hiện hoàn toàn bất ngờ.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tổng quan về sao Mộc

Tổng quan về sao Mộc

Sao Mộc hay Mộc tinh là hành tinh thứ năm tính từ Mặt Trời và là hành tinh lớn nhất trong Hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 14/02/2026
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 13/02/2026
NASA phát hiện 2 ngôi sao đâm nhau dữ dội đến mức tạo ra vàng

NASA phát hiện 2 ngôi sao đâm nhau dữ dội đến mức tạo ra vàng

Kính viễn vọng không gian James Webb của NASA (JWST) đã phát hiện hai ngôi sao neutron đâm vào nhau dữ dội, đến mức có thể tạo ra vàng trong không gian.

Đăng ngày: 13/02/2026
Lỗ giun có thể giúp chúng ta du hành qua thời gian

Lỗ giun có thể giúp chúng ta du hành qua thời gian

Viễn cảnh du hành qua thời gian nhờ lỗ giun không phải là khái niệm mới mẻ gì trong các bộ phim giả tưởng, nhưng nếu nó không chỉ là khoa học viễn tưởng thì sao?

Đăng ngày: 13/02/2026
Khoa Học News