Mặt trời đẩy 3 vệ tinh rơi xuống khỏi quỹ đạo Trái đất
Đầu tháng 11, ba vệ tinh Australia lao xuống và cháy rụi trong khí quyển Trái đất do sự gia tăng hoạt động của Mặt trời.
Khi hoạt động trên quỹ đạo Trái đất thấp (ở độ cao 2.000km trở xuống), các vệ tinh đều sẽ trải qua quá trình giảm quỹ đạo, dần hạ độ cao và cuối cùng bốc cháy trong khí quyển. Tuy nhiên, ba vệ tinh nhỏ Binar-2, 3 và 4 thuộc chương trình Binar Space của Đại học Curtin, Australia, rơi xuống khí quyển sớm hơn nhiều so với dự kiến.
Binar-2, 3 và 4 mới chỉ hoạt động hai tháng, trong khi thời gian dự kiến là 6 tháng. Sự kết thúc sớm này ảnh hưởng đến các nghiên cứu khoa học và thử nghiệm hệ thống mới mà chúng đang thực hiện. Nguyên nhân là Mặt trời gia tăng hoạt động và vệ tinh Binar không phải nạn nhân duy nhất. Hoạt động Mặt trời tăng mạnh đã gây khó khăn cho các nhà vận hành vệ tinh vài năm qua.

Mô phỏng vệ tinh Binar hoạt động trên quỹ đạo. (Ảnh: Spaceanddefense).
Hoạt động Mặt trời gồm những hiện tượng như vết đen Mặt trời, lóa Mặt trời và gió Mặt trời - dòng hạt mang điện hướng về phía Trái đất. Đây là kết quả của việc từ trường của ngôi sao này thay đổi liên tục, và khoảng 11 năm một lần, nó hoàn toàn đảo ngược. Tại điểm giữa của chu kỳ, hoạt động Mặt trời sẽ đạt đỉnh.
Dù giới khoa học đã biết về chu kỳ Mặt trời, hoạt động cụ thể vẫn rất khó dự đoán. Các động lực rất phức tạp trong khi dự báo thời tiết không gian vẫn còn ở giai đoạn sơ khai.
Vài tháng qua, các chỉ số về hoạt động Mặt trời cao gấp 1,5 lần so với dự đoán. Hoạt động tăng đồng nghĩa có nhiều lóa Mặt trời và gió Mặt trời mạnh hơn. Luồng hạt mang điện tăng cường có thể làm hỏng hoặc gián đoạn các thành phần điện tử trên vệ tinh.
Năng lượng dư thừa từ hoạt động Mặt trời được hấp thụ vào tầng khí quyển ngoài, khiến nó phình ra. Kết quả là, tất cả vệ tinh ở độ cao dưới 1.000 km đều chịu lực cản khí quyển lớn hơn đáng kể. Đây là lực làm gián đoạn quỹ đạo của chúng và khiến chúng rơi về phía bề mặt Trái đất.
Binar Space là chương trình nghiên cứu vệ tinh nhằm nâng cao hiểu biết về hệ Mặt trời và giảm rào cản cho hoạt động không gian. Chương trình bắt đầu triển khai với vệ tinh đầu tiên, Binar-1, tháng 9/2021, khi hoạt động Mặt trời tương đối ít. Vệ tinh hình khối hộp với cạnh 10 cm này bắt đầu ở độ cao 420 km và tồn tại 364 ngày trên quỹ đạo.
Các vệ tinh tiếp theo của chương trình, Binar-2, 3 và 4, dự kiến tồn tại khoảng 6 tháng do diện tích pin năng lượng Mặt trời tăng và hoạt động Mặt trời mạnh hơn. Nhưng thay vào đó, chúng chỉ tồn tại hai tháng rồi cháy rụi.
Dù các vệ tinh khối hộp nhỏ tương đối rẻ, việc kết thúc sớm nhiệm vụ luôn gây thiệt hại. Điều này càng đúng hơn với vệ tinh thương mại, nhấn mạnh việc cần có dự báo thời tiết không gian chính xác hơn.
May mắn là Mặt trời sẽ dịu lại. Dù đang mạnh ngoài dự kiến, hoạt động Mặt trời có thể chậm lại vào năm 2026 và trở về mức tối thiểu vào năm 2030.
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?
Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.
Tàu NASA tìm ra nơi sự sống có thể ẩn nấp ở hành tinh khác
Trước khi "chết", tàu vũ trụ MESENGER của NASA đã kịp xác định một "vùng sự sống" không thể tin nổi trên hành tinh bé nhỏ nhất hệ Mặt Trời.
Tìm thấy "thứ siêu hiếm" trên Mặt trăng: Cuộc chiến khai thác sẽ nổ ra?
Ý tưởng khai thác một dạng năng lượng sạch và hiệu quả từ Mặt trăng đã kích thích giới khoa học viễn tưởng và thực tế trong những thập kỷ gần đây.
Vật thể ngoài Trái đất 12.800 năm trước đã thay đổi loài người
12.800 năm trước, một "kẻ tấn công" ngoài Trái đất đã gây ra vụ nổ khủng khiếp phá hủy ngôi làng cổ Abu Hureyra ở Syria, một sự kiện đã tạo nên bước ngoặt cực lớn trong lịch sử nhân loại.
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng
Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.
Các nhà khoa học phát hiện rêu sa mạc có thể sống sót trên sao Hỏa
Mới đây, các nhà nghiên cứu đã tìm ra một loại rêu sa mạc có thể giúp duy trì sự sống trên sao Hỏa.


