Nghiên cứu hồ nước gần tâm chấn của vụ nổ bí ẩn 113 năm trước

Các nhà nghiên cứu Nga dự định lặn sâu khoảng 30 m để thám hiểm hồ Cheko, nơi được cho là hố va chạm của một thiên thạch.

Các nhà khoa học Nga sẽ tới khu bảo tồn thiên nhiên Tunguska xa xôi ở Krasnoyarsk, Trung Siberia, cuối tháng 2, theo Siberian Times. Nhóm nghiên cứu gồm 4 thành viên được cấp phép lặn sâu dưới 30m. Đây là nghiên cứu đầu tiên được tiến hành ở độ sâu như vậy tại hồ Cheko, Tunguska. Chuyến thám hiểm sẽ khởi đầu cho một chu kỳ nghiên cứu dài hạn, theo Evgenia Karnoukhova, chuyên gia tại khu bảo tồn Tunguska.


Hồ Cheko ở Siberia, Nga. (Ảnh: Evgenia Karnoukhova)

"Hồ Cheko sâu 54m. Nhóm nghiên cứu đặt mục tiêu tìm hiểu độ dày của trầm tích ở đáy hồ và thu thập các mẫu nguyên thủy. Dữ liệu mà họ thu thập sẽ được phân tích và gửi cho các nhà địa chất. Chúng tôi chưa nói đến việc tìm kiếm bất cứ thiên thể nào vào giai đoạn này", Evgenia cho biết.

Vụ nổ Tunguska năm 1908 đến nay vẫn gây ra nhiều tranh luận trong giới khoa học. Sự kiện đã san phẳng vùng đất rộng 2.150km2 với khoảng 80 triệu cây. Một số nhân chứng cho biết, họ đã nhìn thấy một quả cầu lửa sáng rực di chuyển trên bầu trời.

Năm 1927, nhà khoáng vật người Nga Leonid Kulik dẫn đoàn thám hiểm Nga đầu tiên tới điều tra sự kiện Tunguska. Tuy nhiên, chuyến thám hiểm cũng không tìm thấy hố va chạm của thiên thạch hay vật chất ngoài hành tinh.

Năm 2012, nhóm nghiên cứu từ Đại học Bologna, Italy, của chuyên gia Luca Gasperini cho rằng hồ Cheko với đường kính 500 m và hình dạng giống chiếc bát là hố va chạm. Hồ nước này nằm cách tâm chấn theo giả thuyết khoảng 8 km. Trước đó, nó không được đánh dấu trên bản đồ. Các phép đo địa chấn ở đáy hồ cho thấy trầm tích được tích tụ trong khoảng một thế kỷ và độ sâu của hồ cũng lớn hơn mức thông thường ở khu vực này.

Nhóm nghiên cứu kết luận, có vật chất đá dày đặc bên dưới đáy hồ và cả lớp trầm tích là tàn dư của thiên thạch phát nổ. Họ báo cáo rằng dữ liệu phản xạ địa chấn và từ trường cho thấy một điểm bất thường gần trung tâm hồ, ở độ sâu chưa đến 10 m bên dưới đáy hồ. Sự bất thường này phù hợp với việc có một vật thể bằng đá bị vùi lấp và củng cố cho giả thuyết Cheko là hồ nước hình thành từ hố va chạm.

Tuy nhiên, năm 2017, một nhóm nhà khoa học từ Krasnoyarsk và Novosibirsk, Nga, phản đối giả thuyết này. Họ cho rằng khu vực trên chưa được lập bản đồ đầy đủ nên chuyện hồ Cheko không xuất hiện trong các bản đồ cũ không lạ.

Nhóm chuyên gia đánh giá niên đại bằng cách nghiên cứu trầm tích đáy hồ, tiến hành phân tích địa hóa và sinh hóa. Đồng nghiệp của họ từ Viện Địa chất và Khoáng vật học thuộc Chi nhánh Siberia của Viện hàn lâm Khoa học Nga (RAS) hoàn thành phân tích phóng xạ của các mẫu lõi khoan.

Mẫu sâu nhất họ thu được có niên đại khoảng 280 năm. Như vậy, hồ Cheko có vẻ trẻ xét về mặt địa chất, nhưng không đủ trẻ để là hố va chạm trong sự kiện Tunguska. Ngoài ra, khu bảo tồn Tunguska cũng chứa những hồ nước khác tương đối tròn và sâu giống hồ Cheko và có thể có cùng nguồn gốc địa chất.

TIN CŨ HƠN
Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Không có những đợt phun trào đỏ ngầu dung nham, ngọn núi lửa Ol Doinyo Lengai ở châu Phi lại tuôn trào dòng nham thạch đen ấn tượng.

Đăng ngày: 10/05/2026
Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Từ lâu Nhật Bản đã luôn nổi tiếng với các phát minh độc đáo và đột phá nhằm bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, từ một tờ báo mà có thể mọc lên 1 cây xanh thì chắc hẳn rất ít người nghĩ tới.

Đăng ngày: 07/05/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 06/05/2026
Dùng vật liệu nào lợp mái để phòng tránh mưa đá tốt nhất?

Dùng vật liệu nào lợp mái để phòng tránh mưa đá tốt nhất?

Mới đây, mưa đá tại các tỉnh phía Bắc như Hà Giang, Lào Cai, Lai Châu, Sơn La, Cao Bằng và Yên Bái khiến người chết, hàng nghìn nhà cửa bị hư hại.

Đăng ngày: 05/05/2026
Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?

Tại sao nhiệt độ cao khiến máy bay khó cất cánh?

Nhiệt độ gia tăng trên Trái đất đang khiến máy bay khó cất cánh hơn ở một số sân bay, đặt ra thách thức khác cho ngành hàng không dân dụng.

Đăng ngày: 22/04/2026
Thời điểm nào trong ngày có không khí trong lành nhất?

Thời điểm nào trong ngày có không khí trong lành nhất?

Nhiều người cho rằng, trong một ngày buổi sáng sớm là lúc không khí trong lành nhất. Trên thực tế, điều này hoàn toàn trái ngược, buổi sáng sớm chính là thời điểm không khí ít trong lành nhất. Thời tiết vào b

Đăng ngày: 09/04/2026
Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn Brazil - nơi kinh hoàng nhất thế giới

Đảo rắn tại Brazil sở hữu vẻ đẹp tựa thiên đường nhưng với gần 400.000 con rắn độc bậc nhất thế giới vừa là nỗi sợ, vừa kích thích sự hiếu kỳ của du khách ưa mạo hiểm.

Đăng ngày: 05/04/2026
Khoa Học News