Nhà thiên văn học thế kỷ 17 thiết kế xe bay tới Mặt trăng

Nhà khoa học John Wilkins là người đầu tiên đề xuất nhiệm vụ có người lái tới Mặt Trăng và ông từng thiết kế một cỗ xe có cánh để hoàn thành mục tiêu.


Thiết kế cỗ xe bay của John Wilkins. (Ảnh: Pinterest)

John Wilkins là nhà toán học và thiên văn học người Anh. Ông sinh năm 1614, là con của thợ kim hoàn Walter Wilkins và Jane Dod, hậu duệ của dòng dõi quý tộc Northamptonshire, theo Ancient Origins. Theo đuổi ngành toán tại Đại học Magdalen, Oxford, Wilkins từng đảm nhiệm nhiều vị trí cao. Năm 1648, ông được bổ nhiệm làm hiệu trưởng Đại học Wadham, Oxford và tham gia thành lập Hiệp hội hoàng gia về tăng cường tri thức tự nhiên năm 1660.

Ở thời của Wilkins, quan niệm phổ biến là các thiên thể như Mặt Trăng rất khác với Trái đất. Tuy nhiên, thông qua quan sát bằng kính hiển vi, Wilkins cho rằng Mặt Trăng là vật thể tự nhiên cấu tạo từ đá, sở hữu khí quyển có nhiều đặc điểm giống khí quyển Trái đất. Dù không phải người đầu tiên nêu ra nhận định trên (trước đó là Galileo và Copernicus), ông trình bày ý kiến bằng ngôn ngữ mà người dân bình thường có thể hiểu được, thậm chí còn kèm theo hình minh họa.

Wilkins dự đoán và tìm cách vượt qua những thách thức khi lên kế hoạch cho nhiệm vụ tới Mặt Trăng. Đầu tiên là phải vượt qua lực giữ các vật thể ở trên mặt đất. Wilkins nhìn nhận lực này giống với lực từ. Dựa trên công trình của nhà vật lý William Gilbert, Wilkins quan sát lực hút giữa hai vật thể thay đổi tùy theo địa điểm và yếu dần qua khoảng cách dài. Do đó, chỉ cần phải vượt qua lực hút của Trái đất, có thể bay vào không gian.

Sử dụng một loạt phương pháp bao gồm hình học và lượng giác học, Wilkins cho là lực hút của Trái đất kết thúc ở độ cao 32 km phía trên mặt đất. Năm 1648, ông xuất bản cuốn sách Mathematical Magick mô tả hàng loạt thiết kế cho những cỗ máy kỳ lạ. Một trong số đó là Cỗ xe bay, dùng để đưa nhân loại tới Mặt Trăng. Cỗ xe sử dụng cánh để bay lên cao, vận hành nhờ lò xo và thuốc súng để các bộ phận chuyển động. Wilkins thảo luận về vật liệu dùng để sơn phủ phần cánh và khuyến nghị cần tiến hành thí nghiệm trong nhiều môi trường không gian nhằm xác định vật liệu phù hợp.

Tuy nhiên, cỗ xe bay của Wilkins không bao giờ trở thành hiện thực và chương trình vũ trụ của ông bị lãng quên. Dù vậy, Wilkins vẫn có một sự nghiệp thành công và nghiên cứu của ông cũng truyền cảm hứng cho nhiều thế hệ nhà khoa học.

TIN CŨ HƠN
Tai hoạ mang tên lithium: Chuyện về vùng đất sở hữu mỏ “vàng trắng” lớn nhất thế giới nhưng nghèo xác xơ

Tai hoạ mang tên lithium: Chuyện về vùng đất sở hữu mỏ “vàng trắng” lớn nhất thế giới nhưng nghèo xác xơ

Những mong sự bùng nổ xe điện cũng như năng lượng xanh sẽ mang lại sự giàu có, người dân quốc gia này lại nơm nớp lo lắng về vết xe đổ trong quá khứ.

Đăng ngày: 23/01/2026
Câu chuyện cảm động về người đầu tiên của nhân loại vĩnh viễn an nghỉ trên Mặt trăng

Câu chuyện cảm động về người đầu tiên của nhân loại vĩnh viễn an nghỉ trên Mặt trăng

50 năm sau Sứ mệnh Apollo, đã có 12 người đặt chân lên Mặt trăng và hàng chục người được mai táng ngoài không gian.

Đăng ngày: 17/01/2026
10 nữ toán học nổi tiếng trong lịch sử thế giới

10 nữ toán học nổi tiếng trong lịch sử thế giới

Nam giới thường nổi trội hơn trong việc tính toán nhưng cũng không ít phụ nữ chứng minh được tài năng thực sự của mình trong lĩnh vực này, đặc biệt là toán.

Đăng ngày: 15/01/2026
Ernest Rutherford -

Ernest Rutherford - "Cha đẻ" của vật lý hạt nhân

Ernest Rutherford là một nhà vật lý hoạt động trong lĩnh vực phóng xạ và cấu tạo nguyên tử.

Đăng ngày: 14/01/2026
10 đệ nhất quân sư của Trung Hoa cổ đại

10 đệ nhất quân sư của Trung Hoa cổ đại

Gia Cát Lượng, Tôn Tẫn, Vương Mạnh, Lữ Bá Ôn, Trương Lương, Triệu Phổ và Khương Tử Nha là những bậc anh tài kiệt xuất của lịch sử Trung Hoa cổ đại.

Đăng ngày: 13/01/2026
Thomas Edison & những phát minh vĩ đại

Thomas Edison & những phát minh vĩ đại

Thomas Edison là nhà khoa học, nhà sáng chế và một thương nhân đã phát minh ra rất nhiều thiết bị có ảnh hưởng tới cuộc sống của chúng ta.

Đăng ngày: 08/01/2026
Nhà lập trình máy tính đầu tiên trên thế giới

Nhà lập trình máy tính đầu tiên trên thế giới

Ada Lovelace, một nhà khoa học nữ người Anh đáng chú ý, thường được coi là lập trình viên đầu tiên trên thế giới.

Đăng ngày: 04/01/2026
Khoa Học News