Núi lửa ở Tonga phun trào tạo ra dòng chảy dưới biển có tốc độ nhanh chưa từng thấy

Sự kiện núi lửa Hunga Tonga-Hunga Ha'apai phun trào mạnh gây ra trận sóng thần ngoài khơi quần đảo Tonga ở Thái Bình Dương năm 2022 đã tạo ra những dòng chảy dưới biển có tốc độ nhanh chưa từng thấy. Đây là kết luận được đưa ra trong một nghiên cứu đăng tải trên tạp chí Science số ra ngày 8-9.


Trong ảnh (hình chụp vệ tinh): Núi lửa phun trào gây sóng thần tại Tonga. (Ảnh tư liệu: AFP/TTXVN)

Nghiên cứu trên do một nhóm các nhà khoa học thuộc Trung tâm đại dương học quốc gia Anh (NOC) thực hiện. Các nhà khoa học đã ghi nhận núi lửa Hunga Tonga-Hunga Ha'apai ở dưới Thái Bình Dương phun đất đá, tro bụi và khí gas khắp đáy biển với tốc độ 122 km/h vào tháng 1-2022. Đây là vụ phun trào mạnh nhất được ghi nhận từ trước đến nay bằng thiết bị hiện đại. Vụ phun trào đã gây ra một trận sóng thần dữ dội và "những dòng chảy như tuyết lở", làm hỏng cáp viễn thông dưới đáy biển kết nối quần đảo Tonga với phần còn lại của thế giới. Nhóm nghiên cứu dựa vào thời gian và địa điểm dây cáp bị hỏng để tính toán vận tốc của dòng chảy.

Theo nhà khoa học Mike Clare thuộc NOC, cột phun trào của núi lửa cao tới 57 km, trút thẳng xuống nước và xuống các sườn dốc dưới biển. Tốc độ và cường độ của dòng hải lưu lớn đến mức có thể di chuyển ít nhất 100 km dưới đáy biển và làm đứt các dây cáp. Dòng chảy do núi lửa phun trào tạo ra di chuyển với tốc độ nhanh hơn dòng chảy do động đất, lũ lụt và bão gây ra. Trong khi đó, nhà nghiên cứu Isobel Yeo cũng thuộc NOC cho biết có nhiều ngọn núi lửa nằm dưới đại dương nhưng rất ít được theo dõi, và điều này khiến rủi ro đối với các cộng đồng ven biển và cơ sở hạ tầng quan trọng “chưa được hiểu rõ”.

Đây là nghiên cứu đầu tiên ghi nhận những gì diễn ra khi một lượng lớn vật liệu núi lửa phun trào trực tiếp ra đại dương. Các nhà khoa học tính toán vụ phun trào năm 2022 của núi lửa Hunga Tonga-Hunga Ha'apai đã giải phóng một lực tương đương hàng trăm quả bom nguyên tử.

TIN CŨ HƠN
Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Ol Doinyo Lengai - Ngọn núi lửa độc đáo nhất thế giới

Không có những đợt phun trào đỏ ngầu dung nham, ngọn núi lửa Ol Doinyo Lengai ở châu Phi lại tuôn trào dòng nham thạch đen ấn tượng.

Đăng ngày: 10/05/2026
Sông Trường Giang khô cạn đe dọa kinh tế Trung Quốc

Sông Trường Giang khô cạn đe dọa kinh tế Trung Quốc

Việc mực nước sông Trường Giang xuống thấp tới mức kỷ lục không chỉ ảnh hưởng tới cuộc sống của người dân, mà còn tới cả nền kinh tế Trung Quốc.

Đăng ngày: 09/05/2026
“Dải khăn” màu cầu vồng bí ẩn vắt ngang bầu trời ở Trung Quốc, đây là hiện tượng gì?

“Dải khăn” màu cầu vồng bí ẩn vắt ngang bầu trời ở Trung Quốc, đây là hiện tượng gì?

Người dân địa phương đã rất bất ngờ khi nhìn thấy trên bầu trời là một… thứ gì đó giống như cầu vồng nhưng không phải cầu vồng.

Đăng ngày: 08/05/2026
Trái đất sẽ thế nào nếu không có nhựa? Đáp án đầy bất ngờ!

Trái đất sẽ thế nào nếu không có nhựa? Đáp án đầy bất ngờ!

Nếu nhựa chưa từng xuất hiện trên Trái đất, thì hành tinh của chúng ta sẽ khác đi rất nhiều so với hiện tại.

Đăng ngày: 07/05/2026
Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Những tờ báo in biến thành thảm hoa ở Nhật

Từ lâu Nhật Bản đã luôn nổi tiếng với các phát minh độc đáo và đột phá nhằm bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, từ một tờ báo mà có thể mọc lên 1 cây xanh thì chắc hẳn rất ít người nghĩ tới.

Đăng ngày: 07/05/2026
Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Sấm sét là gì? Tại sao có sấm sét?

Một hiện tượng thiên nhiên đặc biệt phổ biến xảy ra ở khắp mọi nơi trên trái đất của chúng ta, đó là sấm sét. Nó là một luồng điện cực mạnh và sẵn sàng phá hủy mọi thứ mà nó phóng xuống.

Đăng ngày: 06/05/2026
Dùng vật liệu nào lợp mái để phòng tránh mưa đá tốt nhất?

Dùng vật liệu nào lợp mái để phòng tránh mưa đá tốt nhất?

Mới đây, mưa đá tại các tỉnh phía Bắc như Hà Giang, Lào Cai, Lai Châu, Sơn La, Cao Bằng và Yên Bái khiến người chết, hàng nghìn nhà cửa bị hư hại.

Đăng ngày: 05/05/2026
Khoa Học News