Phát hiện "nghĩa địa" của các ngôi sao chết bị bắn ra khỏi Dải Ngân hà

Các chuyên gia tại Viện Thiên văn học thuộc Đại học Sydney (Úc) đã phát hiện một "nghĩa địa" khổng lồ gồm những ngôi sao đã chết. "Xác" của chúng văng ra khỏi Dải Ngân hà và hiện đang tồn tại dưới dạng sao neutron hoặc lỗ đen.

Sao neutron và lỗ đen được hình thành khi các ngôi sao lớn - lớn hơn Mặt trời của chúng ta ít nhất 8 lần - cạn kiệt nhiên liệu và đột ngột sụp đổ.

Nhóm nghiên cứu ước tính "khu chôn cất" các ngôi sao đã chết này lớn hơn chính Dải Ngân hà khoảng 3 lần. Điều này thách thức những gì các nhà khoa học biết về thiên hà của mình.


"Nghĩa địa" của những ngôi sao chết trong Dải Ngân hà - (Ảnh: PHYS.ORG)

Nghiên cứu này được Hiệp hội Thiên văn Hoàng gia Úc công bố.

Dải Ngân hà (Milky Way) là tên riêng của một thiên hà xoắn ốc có chứa Hệ Mặt trời của chúng ta, và có khoảng từ 100 - 400 tỉ ngôi sao.

Việc tìm ra "nghĩa địa" đặc biệt này không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Bởi trong hàng triệu năm kể từ khi những ngôi sao cổ được tạo ra và chết đi, thiên hà đã biến đổi và hiện đang lấp lánh với những ngôi sao mới.

Nhóm nghiên cứu đã phải tính đến các động lực chuyển động, như lực đẩy từ một vụ nổ siêu tân tinh của ngôi sao đang "giãy chết", để dự đoán nơi "xác chết" của các ngôi sao sẽ hạ cánh.

Nghiên cứu phát hiện gần 1/3 số sao chết sau một cú nổ siêu tân tinh đã bị đẩy ra xa, khỏi vùng giới hạn của Dải Ngân hà và tự sắp xếp lại trong một khu vực như "nghĩa địa" dành riêng cho chúng.

Việc các ngôi sao chết "phóng" ra khỏi ngôi nhà thiên hà của chúng, như một lời nhắc nhở rằng những "cú nổ" của siêu tân tinh - với tốc độ lên đến hàng triệu km/giờ - mạnh hơn những gì các nhà khoa học nghĩ trước đây.

Tiến sĩ Hirai tại Viện Thiên văn học Sydney cho biết có lẽ phát hiện đáng ngạc nhiên nhất từ ​​nghiên cứu này là những "cú nổ" của siêu tân tinh quá mạnh. Đến mức Dải Ngân hà sẽ mất hoàn toàn một số tàn dư của những ngôi sao chết. "Chúng nổ mạnh đến mức khoảng 30% số sao neutron bị văng ra ngoài không gian giữa các thiên hà và không bao giờ quay trở lại".

Những "xác chết" kỳ lạ này bị cú nổ siêu tân tinh tạo ra, và ném chúng vào bóng tối của không gian giữa các vì sao. Điều này vượt ra ngoài tầm nhìn và kiến ​​thức của các nhà thiên văn học hiện nay.

Việc đi tìm "xác chết" ẩn mình của những ngôi sao cổ đại này, được giáo sư Tuthill, trong nhóm nghiên cứu Viện Thiên văn học Sydney, diễn tả: "Nó giống như cố gắng tìm ra nghĩa địa của voi thần thoại, khi nhắc đến một nơi mà theo truyền thuyết, voi già đi chết một mình, cách xa bầy đàn của chúng".

Điều kỳ lạ là các ngôi sao đang hoạt động cũng có thể bị di chuyển khỏi thiên hà của chúng.

Vào năm 2006, các chuyên gia Đại học Harvard đã phát hiện ra một cặp sao băng đang lao ra khỏi Dải Ngân hà với tốc độ hơn 1,6 triệu km/giờ.

Hấp dẫn hơn nữa, góc nhìn trực diện cho thấy “thế giới ngầm” của thiên hà “căng phồng” hơn nhiều so với Dải Ngân hà - kết quả của động năng do các siêu tân tinh bơm vào nâng chúng thành một vầng hào quang xung quanh Dải Ngân hà có thể nhìn thấy được.

TIN CŨ HƠN
Các nhà khoa học Trung Quốc đề xuất cách tính thời gian ngoài vũ trụ

Các nhà khoa học Trung Quốc đề xuất cách tính thời gian ngoài vũ trụ

Theo nhóm nhà khoa học, tiêu chuẩn mới rất cần thiết vì con người đã tiến vào vũ trụ.

Đăng ngày: 17/01/2026
Ảnh độc mới từ kính viễn vọng James Webb: Thiên hà xuyên không cổ xưa nhất

Ảnh độc mới từ kính viễn vọng James Webb: Thiên hà xuyên không cổ xưa nhất

Kính viễn vọng không gian James Webb của NASA tiếp tục săn được 2 hình ảnh ngoạn mục: Thiên hà GLASS-z13 và GLASS-z11, 13,5 tỉ tuổi, là thiên hà cổ xưa nhất từng được ghi nhận.

Đăng ngày: 16/01/2026
Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Khám phá môi trường khí quyển các hành tinh trong Hệ Mặt trời

Hệ Mặt Trời (hay Thái Dương Hệ) là một hệ hành tinh có Mặt Trời ở trung tâm và các thiên thể nằm trong phạm vi lực hấp dẫn của Mặt Trời, tất cả chúng được hình thành từ sự suy sụp của một đám mây phân tử khổng lồ cách đây gần 4,6 tỷ năm.

Đăng ngày: 15/01/2026
Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Lý do không gian vũ trụ tối đen dù có nhiều ngôi sao chiếu sáng

Sự giãn nở của vũ trụ và khoảng cách rất lớn giữa các ngôi sao khiến không gian vũ trụ tối đen dù có vô vàn ngôi sao chiếu sáng.

Đăng ngày: 15/01/2026
Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Cách khoa học nghe được âm thanh rùng rợn của hố đen

Trái với quan niệm vũ trụ không thể có âm thanh do sóng âm không truyền được trong chân không, chúng ta thực sự có thể "nghe" vũ trụ bằng nhiều cách.

Đăng ngày: 13/01/2026
Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị

Phát hiện hãi hùng gần Trái đất: Hành tinh bị "đánh cắp linh hồn"

Xung quanh một ngôi sao lùn màu cam chỉ cách Trái đất 130 năm ánh sáng, các nhà khoa học đã phát hiện một loại hành tinh chưa từng thấy và khó lòng lý giải.

Đăng ngày: 13/01/2026
“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

“Xuyên không” 700 năm, NASA soi thấu “loài mới” trong thế giới hành tinh

Siêu kính viễn vọng James Webb lần đầu tiên "xuyên thủng" bầu khí quyển của một hành tinh không giống bất cứ thứ gì được nhìn thấy trong hệ Mặt Trời hay những hệ sao lân cận.

Đăng ngày: 13/01/2026
Khoa Học News