Các nhà khoa hoc phát hiện "quái vật" hố đen cổ xưa nhất

Các nhà khoa học đã tìm thấy một hố đen có trọng lượng gấp 1,6 tỉ Mặt trời và nằm ở trung tâm của một thiên hà cách Trái đất hơn 13 tỉ năm ánh sáng.

Tạp chí Science News ngày 18-2 cho biết hố đen kể trên được đặt tên là J0313-1806, hình thành từ khi vũ trụ mới 670 triệu năm tuổi. "Tuổi thọ" của nó già hơn 20 triệu tuổi so với hố đen cổ xưa nhất từng được biết đến.

Phát hiện ra một hố đen khổng lồ như vậy được xem là bước đột phá đối với nền thiên văn học hiện đại. Phát hiện này được công bố ngày 12-1 tại cuộc họp trực tuyến của Hiệp hội Thiên văn học Mỹ (AAS) và đã xuất bản trên trang arXiv.org ngày 8/1.


Ảnh minh họa. Ảnh: NOIRLAB

Các hố đen khổng lồ được cho là phát triển từ các hố đen nhỏ hơn. Tuy nhiên, nhà thiên văn học Feige Wang, Trường ĐH Arizona (Mỹ), cho rằng J0313-1806 lúc hình thành đã có trọng lượng gấp 10.000 Mặt trời để có thể phát triển thành hố đen "siêu khủng" như bây giờ. Trong khi đó, việc các ngôi sao bị loại bỏ chỉ tạo ra các hố đen có trọng lượng gấp vài ngàn lần Mặt trời.

Một diễn biến khác, các nhà thiên văn học đã sử dụng siêu máy tính để xây dựng lại một thiên hà lùn cổ xưa. Theo Sci-News ngày 18-2, họ tính toán khối lượng ban đầu và kích thước của một thiên hà lùn bị chia cắt sau vụ va chạm với thiên hà chứa Hệ Mặt Trời của chúng ta cách đây vài tỉ năm.

Cho đến nay, các nhà khoa học đã xác định được hơn 10 thiên hà lùn ở quỹ đạo xoay quanh thiên hà của chúng ta.


Các nhà thiên văn học đã sử dụng siêu máy tính để xây dựng lại thiên hà lùn cổ xưa. (Ảnh: Sci-News)

Năm 2006, hai nhóm nhà thiên văn học độc lập đã phát hiện ra một dòng tinh tú mới khi xem xét chòm sao Nhân Mã (Sagittarius). Nó là kết quả từ sự "gián đoạn thủy triều" của cùng một thiên hà lùn.

Các nhà thiên văn học ước tính tổng trọng lượng của thiên hà lùn kể trên gấp 2x107 lần Mặt trời. Mặc dù vậy, chỉ có gần 1% trọng lượng đó được tạo thành từ vật chất thông thường giống như các ngôi sao.

Nghiên cứu mới này được xuất bản trên tạp chí Astrophysical.

TIN CŨ HƠN
Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Trên thực tế, ở không gian vũ trụ không có không khí, vậy làm thế nào tên lửa có thể đốt cháy động cơ và nhiên liệu thiết yếu cần có trong không gian?

Đăng ngày: 18/03/2026
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.

Đăng ngày: 12/03/2026
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Dải Ngân hà là gì? Ngân hà và Thiên hà khác gì nhau?

Trong bài viết này chúng ta sẽ tìm hiểu dải Ngân hà và Thiên hà, Ngân hà và Thiên hà khác nhau như thế nào? Mời các bạn cùng tham khảo.

Đăng ngày: 10/03/2026
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 07/03/2026
Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Trái đất bắt đầu hình thành như thế nào?

Kênh truyền hình National Geographic danh tiếng mới đây đã cho công chiếu một đoạn clip ngắn diễn giải về sự hình thành Trái đất trong vũ trụ.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 06/03/2026
Khoa Học News