Hàng trăm ngôi sao vụt biến thành lỗ đen trên bầu trời?

Một nhóm khoa học gia đã đi tìm sự thật về những ngôi sao khổng lồ và rực rỡ đột ngột mất tích khỏi bầu trời một cách bí ẩn.

Theo lý thuyết được chấp nhận rộng rãi, các ngôi sao có tuổi thọ nhất định và sẽ chết đi. Đó là một cái chết rực rỡ - gọi là siêu tân tinh, tức ngôi sao phát nổ và bắn tung vật chất bên trong ra khắp vũ trụ.

Nhưng, các nhà khoa học đã tìm thấy một số ngôi sao lớn biến mất mà không hề có dấu hiệu của siêu tân tinh. Chúng được nhìn thấy rõ ràng trong các cuộc khảo sát cũ, để rồi hoàn toàn mất dấu trong các cuộc khảo sát sau đó mà không có cách giải thích hợp lý.

Giờ đây, một cặp vật thể trong thiên hà lân cận có thể đem đến câu trả lời.


Cặp vật thể VFTS 243 gồm một ngôi sao khổng lồ và một lỗ đen bí ẩn - (Ảnh: ESO).

Theo Science Alert, cặp vật thể được nhắm đến là VFTS 243 trong Đám mây Magellan Lớn - thiên hà vệ tinh của thiên hà chứa Trái Đất Milky Way.

VFTS 243 gồm lỗ đen và một ngôi sao đồng hành. Hệ thống này không cho thấy dấu hiệu nào của vụ nổ siêu tân tinh mà đáng lẽ phải đi kèm với sự hình thành lỗ đen.

Một nhóm nghiên cứu quốc tế do nhà vật lý thiên văn Alejandro Vigna-Gómez từ Viện Niels Bohr (Đan Mạch) và Viện Vật lý thiên văn Max Planck (Đức) dẫn đầu đã đưa ra lời giải thích thuyết phục nhất: Ngoài cái chết rực rỡ, các ngôi sao khổng lồ còn có kiểu lịm chết bất ngờ.

“Nếu một người đứng nhìn lên một ngôi sao như vậy sắp sụp đổ hoàn toàn, vào đúng thời điểm, nó có thể giống như đột ngột tắt và biến mất khỏi bầu trời” - TS Vigna-Gómez nói.

Vậy các ngôi sao sau khi chết đi sẽ thành cái gì?

Theo lý thuyết, sau khi các ngôi sao lần đầu phát nổ thành siêu tân tinh, lõi của nó sẽ sụp đổ thành sao neutron hoặc sao lùn trắng tùy theo kích thước.

Sau một thời gian, sao neutron hoặc sao lùn trắng này có thể tiếp tục phát nổ và lần này chỉ để lại một lỗ đen hoặc một tinh vân.

Theo mô hình mới, các ngôi sao khổng lồ hoàn toàn có khả năng "đốt cháy giai đoạn", tức thay vì phát nổ thì phần lõi - dưới áp lực của lực hấp dẫn cực mạnh của chính nó - sụp đổ trực tiếp thành lỗ đen tăm tối.

Lỗ đen của VFTS 243 có thể hình thành như vậy. Lỗ đen này có khối lượng gấp 10 lần Mặt trời, đồng hành với một ngôi sao 7,4 triệu năm tuổi và khối lượng khoảng 25 lần Mặt trời.

Nghiên cứu mới đã xác định hai vật thể này đã đi quanh nhau với một quỹ đạo gần như tròn.

Đó là bằng chứng rõ ràng nhất cho thấy lỗ đen này không hề bị một vụ nổ siêu tân tinh nào đẩy lệch đi khỏi vị trí mà nó đã tồn tại khi còn là một ngôi sao.

Điều này có nghĩa ngôi sao cổ xưa đó không nhất thiết đã phát nổ thành siêu tân tinh, mà chỉ trải qua vụ nổ thất bại. Rất có thể phần còn lại của ngôi sao cũng vì chính lỗ đen hình thành đột ngột này mà bị "dọn dẹp" mất, không để lại thứ gì đủ để quan sát trên bầu trời.

TIN CŨ HƠN
Thiên thạch lớn cỡ nào có thể phá hủy Trái đất?

Thiên thạch lớn cỡ nào có thể phá hủy Trái đất?

Thiên thạch có kích thước bằng một ngôi nhà khi phát nổ có thể gây ra sức công phá mạnh hơn cả bom nguyên tử năm 1945, san bằng hầu hết tòa nhà trong bán kính gần 2.500m.

Đăng ngày: 21/04/2026
Trăm năm sau khi di cư lên sao Hỏa, liệu con người có

Trăm năm sau khi di cư lên sao Hỏa, liệu con người có "tiến hóa" thành một loài mới?

Khả năng con người tiến hóa thành một loài mới trên Sao Hỏa là điều có thể xảy ra, nhưng không thể khẳng định chắc chắn.

Đăng ngày: 21/04/2026
“Hành tinh thứ 9” Theia lộ diện ngay bên trong Trái đất

“Hành tinh thứ 9” Theia lộ diện ngay bên trong Trái đất

Các nhà khoa học cho biết khối vật chất bí ẩn được tìm thấy sâu trong lõi Trái đất là phần còn lại của một hành tinh cổ từng va chạm với trái đất cách đây hàng tỉ năm.

Đăng ngày: 21/04/2026
Bằng chứng sốc: Trái đất có nguy cơ bị kẻ thù không ngờ xé toạc

Bằng chứng sốc: Trái đất có nguy cơ bị kẻ thù không ngờ xé toạc

Một thế giới nằm cách 86 năm ánh sáng đã đem đến một cửa sổ thời gian giúp các nhà khoa học tiên đoán về tương lai Trái đất.

Đăng ngày: 21/04/2026
Trái đất nhận được tín hiệu laser từ nơi cách xa 16 triệu km

Trái đất nhận được tín hiệu laser từ nơi cách xa 16 triệu km

Tín hiệu mang tên "Ánh sáng đầu tiên" chỉ mất 50 giây để đi hết chặng đường gấp 40 lần khoảng cách Trái đất - Mặt trăng để đến với Đài thiên văn Palomar ở California - Mỹ.

Đăng ngày: 21/04/2026
Choáng ngợp

Choáng ngợp "quái vật" hiện về từ thế giới 12,9 tỉ năm trước

Earendel sáng gấp hàng triệu lần Mặt trời, thuộc về lớp sao "quái vật" của vũ trụ sơ khai. Nếu vẫn còn tồn tại trong thời gian thực, nó đã chạy xa khỏi Trái đất 28 tỉ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 21/04/2026
Con người cần bao lâu để xâm chiếm hành tinh khác?

Con người cần bao lâu để xâm chiếm hành tinh khác?

Con người có thể tới sao Hỏa sau vài chục năm, nhưng mất tới hàng trăm, thậm chí hàng chục nghìn năm để đến hành tinh ngoài hệ Mặt Trời.

Đăng ngày: 21/04/2026
Khoa Học News