Khoa Học News

Khoảnh khắc cơn bão Mặt trời trong nhật thực cực hiếm

Một nhóm các nhiếp ảnh gia thiên văn vô tình bắt được khoảnh khắc bão Mặt trời khi chụp nhật thực lai trên bầu trời Australia tuần trước.


Bão Mặt trời (trong vòng tròn đỏ) giữa lúc nhật thực toàn phần xảy ra ở Australia vào ngày 20/4. (Ảnh: Petr Horálek, Josef Kujal, Milan Hlaváč).

Trong ảnh, có thể thấy các tia sáng của vành nhật hoa, bầu khí quyển bên ngoài của Mặt trời. Nhưng nổi bật hơn cả là một quầng sáng có hình thù kỳ lạ phát ra từ phun trào nhật hoa (CME), hay bão Mặt trời.

Nhật thực cực hiếm gặp xảy ra vào ngày 20/4 được gọi là nhật thực lai vì từ các điểm khác nhau, người quan sát sẽ nhìn thấy nhật thực toàn phần, Mặt trời bị Mặt trăng che khuất hoàn toàn, hoặc nhật thực hình khuyên, Mặt trời bị Mặt trăng che khuất phần giữa và để lộ một quầng sáng bên ngoài. Đây là là nhật thực lai đầu tiên trong hơn một thập kỷ.

Bức ảnh chụp được bão Mặt trời trong nhật thực là tổng hợp của hàng trăm tấm chụp bởi các nhà nhiếp ảnh thiên văn người Séc Petr Horálek, Josef Kujal và Milan Hlaváč từ bãi biển Pebble ở New South Wales (Australia), theo Spaceweather.

Ảnh cho thấy nhật thực toàn phần ở vị trí cực đại, dịp hiếm hoi có thể quan sát vành nhật hoa. "Chi tiết được ghi lại trong hình ảnh nhiều hơn những gì mắt người có thể nhìn thấy", Horálek cho biết.

Các nhiếp ảnh gia kỳ vọng chụp được vành nhật hoa, và bất ngờ họ đã ghi lại được cả bão Mặt trời phun trào. Trong hình ảnh ban đầu, CME xuất hiện khá mờ nhạt. Nhưng kết hợp với ảnh từ Đài quan sát Mặt trời và nhật quyển của NASA, cơn bão trở nên rõ ràng.


Cơn bão Mặt trời trong hình ảnh của các nhiếp ảnh gia trùng khớp với sự bùng nổ của các hạt từ ảnh của Đài quan sát Mặt trời và nhật quyển. (Ảnh: Petr Horálek).

Nhật hoa của Mặt trời đặc biệt mạnh trong hình ảnh mới, cho thấy đỉnh của chu kỳ 11 năm trong đó hoạt động Mặt trời tăng đến cực đại rồi giảm dần đi. Bão Mặt trời là một bằng chứng nữa cho thấy hoạt động của Mặt trời đang tăng lên.

Hình ảnh cũng cho thấy hiện tượng "vòng kim cương", khi Mặt trời bắt đầu chuyển động tròn từ phía sau Mặt trăng khi nhật thực toàn phần gần kết thúc.

Ảnh hưởng của nhật thực lai cũng có thể được nhìn thấy từ không gian. Cùng ngày, tàu đổ bộ Mặt trăng Hakuto-R của Nhật Bản đã chụp được một bức ảnh "Trái đất mọc", khi hành tinh dần ló ra từ phía sau Mặt trăng. Trong ảnh này, do nhật thực, Australia vẫn bị bóng của Mặt trăng bao phủ và xuất hiện dưới dạng một mảng lớn, tối trên bề mặt hành tinh.


Khoảnh khắc Trái đất ló ra từ phía sau Mặt trăng do Hakuto-R chụp lại từ không gian. Australia là mảng đen vẫn bị Mặt trăng che khuất. (Ảnh: ispace).

Trước đây, nhật thực cũng tạo cơ hội cho các nhiếp ảnh gia thiên văn chụp được những bức ảnh chỉ có một lần trong đời, chẳng hạn như "Chiếc nhẫn vàng" do nhiếp ảnh gia người Trung Quốc Shuchang Dong chụp trong lần nhật thực ở Tây Tạng vào năm 2020.

TIN CŨ HƠN
Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Trái đất sẽ bị huỷ diệt vào năm 2029 hay 2036?

Nhiều nhà nghiên cứu tin rằng một tiểu hành tinh có thể va chạm vào Trái đất vào bất cứ lúc nào. Và các số liệu thống kê cho thấy rằng một thiên thể to cỡ quả bóng đá hoàn toàn có khả năng huỷ diệt sự sống trên trái đất

Đăng ngày: 06/06/2026
Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Khoảng cách từ Trái Đất đến các thiên thể trong hệ Mặt Trời

Nếu chế tạo được tàu vũ trụ di chuyển với vận tốc ánh sáng 1.080 triệu km/h, con người có thể khám phá những hành tinh xa xôi trong hệ Mặt Trời chỉ trong phút chốc.

Đăng ngày: 05/06/2026
Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Khoa học vũ trụ: Thứ tự của 8 (hoặc 9) hành tinh trong Hệ Mặt Trời

Kể từ khi phát hiện ra sao Diêm Vương vào năm 1930, trẻ em đến tuổi đi học sẽ được học về chín hành tinh trong hệ mặt trời của chúng ta.

Đăng ngày: 05/06/2026
Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Sự thật gây sốc: Loại hành tinh quái vật này là những "cỗ máy thời gian"

Dữ liệu từ NASA và ESA hé lộ một dạng hành tinh khổng lồ, cực đoan mang sức mạnh khiến ngôi sao mẹ nằm cạnh nó hồi xuân và làm sai lệch các phép đo thiên văn.

Đăng ngày: 03/06/2026
Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Phát hiện siêu Trái đất kim cương có khả năng “tái sinh”

Nhờ kính viễn vọng James Webb, các nhà thiên văn học phát hiện hành tinh dung nham nóng rực cấu tạo từ kim cương phát triển khí quyển thứ hai sau khi sao chủ phá hủy khí quyển ban đầu.

Đăng ngày: 01/06/2026
Ngọn núi lửa lớn nhất Hệ Mặt trời đang ở đâu?

Ngọn núi lửa lớn nhất Hệ Mặt trời đang ở đâu?

Đỉnh Olympus trên sao Hỏa là ngọn núi lớn nhất trong Hệ Mặt trời và được cho là cao nhất trong số tám hành tinh.

Đăng ngày: 01/06/2026
Bất ngờ phát hiện "Mặt trăng" hoàn toàn mới đang ẩn nấp trong Hệ Mặt trời

Bất ngờ phát hiện "Mặt trăng" hoàn toàn mới đang ẩn nấp trong Hệ Mặt trời

Vệ tinh tự nhiên nhỏ bé được tìm thấy quay quanh một tiểu hành tinh.

Đăng ngày: 01/06/2026
Khoa Học News