Phát hiện ngoại hành tinh kỳ lạ, chỉ to bằng sao Hải Vương nhưng mật độ vật chất lại dày đặc hơn cả thép

Một ngoại hành tinh có kích thước bằng sao Hải Vương, đặc hơn thép đã được phát hiện bởi một nhóm các nhà thiên văn học quốc tế. Họ tin rằng thành phần của nó có thể là kết quả của một cuộc va chạm hành tinh khổng lồ.

Các nhà thiên văn học đã vô cùng ngạc nhiên khi họ phóng tầm nhìn của mình ra 545 năm ánh sáng và phát hiện ra một ngoại hành tinh vô cùng đặc biệt.

Đó là TOI-1853b, ngoại hành tinh có bán kính gấp 3,46 lần bán kính Trái đất. Ngoại hành tinh này quay quanh ngôi sao chủ của nó, một sao lùn màu cam có kích thước khoảng 80% Mặt Trời, cứ sau 1,24 ngày Trái đất. Mặc dù bán kính của nó không lớn nhưng khối lượng của nó thực sự đáng kinh ngạc: gấp 73,2 lần khối lượng Trái đất. Sao Hải Vương chỉ có khối lượng bằng 17,15 Trái đất.

Với kích thước và khối lượng đó, nhóm các nhà khoa học đã tính toán rằng TOI-1853b có mật độ 9,7 gam/cm3. Trong khi đó, sao Hải Vương có mật độ trung bình 1,64 gram trên mỗi cm khối còn Trái đất của chúng ta chỉ là 5,15 gram trên mỗi cm khối. Sắt có mật độ 7,87 gram trên mỗi cm khối và mật độ của thép cũng tương tự.


Đó là một ngoại hành tinh có kích thước bằng sao Hải Vương - nhưng thật khó hiểu, nó có khối lượng gấp 73,2 lần Trái đất. Để so sánh, sao Hải Vương có khối lượng gấp 17,15 lần Trái đất và điều đó làm cho nó "đặc hơn thép", khối lượng của nó "gần gấp đôi so với bất kỳ hành tinh nào có kích thước bằng sao Hải Vương được biết đến cho đến nay". (Ảnh: Scitechdaily).

Mật độ của TOI-1853b cho chúng ta biết là thành phần của nó phải có nhiều vật liệu đậm đặc hơn và không có nhiều bầu khí quyển.

Để phân loại các ngoại hành tinh hoặc các hành tinh quay quanh các ngôi sao khác ngoài Mặt Trời, các nhà thiên văn học dựa vào các mô tả Hệ Mặt trời. Sau khi nhận thấy một vật thể thú vị, có kích thước gần bằng sao Hải Vương và ở gần một ngôi sao lùn, họ đã tìm kiếm thêm thông tin chi tiết về nó từ nhiều loại kính thiên văn trên mặt đất và trong không gian. Sau khi xác nhận những gì họ nhìn thấy thực sự là một hành tinh chứ không phải một ngôi sao, họ chỉ còn lại một câu đố cần giải đáp đó là điều gì đã khiến một hành tinh đặc biệt như vậy được sinh ra.

Lời giải thích tốt nhất cho những đặc điểm kỳ lạ của nó là một vụ va chạm kinh hoàng. Công trình nghiên cứu mới này đã được công bố trên tạp chí Nature.


Trong nghiên cứu được công bố hôm 31/8 trên tạp chí Nature, các nhà khoa học do Luca Naponiello thuộc Đại học Rome Tor Vergata dẫn đầu cho rằng đây là kết quả của sự va chạm giữa các hành tinh. Những tác động lớn này sẽ loại bỏ một số bầu không khí nhẹ hơn và nước để lại vô số đá. (Ảnh: Inverse).

Cho đến nay, hơn 5.500 ngoại hành tinh đã được phát hiện và từ đó, các nhà thiên văn học biết rằng các ngoại hành tinh có nhiều kích cỡ và thành phần khác nhau.

Theo đồng tác giả nghiên cứu Phil Carter, nhà khoa học tính toán hành tinh tại Trường Vật lý của Đại học Bristol, các ngoại hành tinh thường “không có chất tương tự” trong Hệ MặtTrời của chúng ta.

Nhóm nghiên cứu đã chạy mô phỏng các kịch bản va chạm để tìm ra lời giải cho câu hỏi tại sao ngoại hành tinh này (được gọi là TOI-1853b) lại kỳ lạ đến vậy. Các nhà nghiên cứu kết luận rằng, ban đầu TOI-1853b có thể là một hành tinh khí khổng lồ giàu nước.

Phó giáo sư và đồng tác giả Tiến sĩ Zoë Leinhardt kết luận: “Trước đây chúng tôi chưa từng điều tra những tác động cực lớn như vậy vì chúng không phải là điều chúng tôi mong đợi. Còn rất nhiều việc phải làm để cải thiện các mô hình vật liệu làm nền tảng cho các mô phỏng của chúng tôi và để mở rộng phạm vi các tác động cực lớn được mô hình hóa”.

Carter giải thích trong thông báo của trường đại học rằng để mất đi bầu khí quyển và băng nhẹ hơn, đồng thời trở thành thế giới cực kỳ đậm đặc như ngày nay, một vật thể khổng lồ khác như một hành tinh sẽ phải đâm vào TOI-1853b với tốc độ 75 km/giây.


Hành tinh này cung cấp bằng chứng mới về sự phổ biến của các tác động lớn trong quá trình hình thành các hành tinh trên khắp thiên hà. Khám phá này giúp kết nối các lý thuyết về sự hình thành hành tinh dựa trên Hệ Mặt trời với sự hình thành các ngoại hành tinh. Việc phát hiện ra hành tinh cực đoan này cung cấp những hiểu biết mới về sự hình thành và tiến hóa của các hệ hành tinh. (Ảnh: ZME).

“Hành tinh này mang đến cho chúng ta rất đáng ngạc nhiên”, Jingyao Dou, đồng tác giả nghiên cứu và nghiên cứu sinh tại Đại học Bristol, chia sẻ trong thông báo.

Nhóm dự định tiến hành các quan sát tiếp theo để tìm kiếm dấu vết của bầu khí quyển xung quanh TOI-1853b và phân tích thành phần của nó để xác định xem liệu kịch bản va chạm như dự đoán có thực sự xảy ra không.

Công trình mới này cũng là minh chứng cho những gì kính thiên văn hiện đại có thể đạt được. Công việc này được thực hiện nhờ dữ liệu từ Vệ tinh khảo sát ngoại hành tinh quá cảnh (TESS) của NASA trong không gian, cũng như kính thiên văn Keck II ở Hawaii, kính viễn vọng Gemini North ở Hawaii, kính viễn vọng Nghiên cứu vật lý thiên văn miền Nam ở Chile và Kính thiên văn Nazionale. Galileo ở quần đảo Canary.

TIN CŨ HƠN
Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã

Hành tinh sinh đôi của Trái đất đã "chết" vì ngạt thở?

Sao Kim và Trái Đất được coi là hai hành tinh sinh đôi, trong khi Trái Đất tồn tại sự sống thì sao Kim lại biến thành một địa ngục thiêu đốt.

Đăng ngày: 17/03/2026
Tìm thấy

Tìm thấy "thứ siêu hiếm" trên Mặt trăng: Cuộc chiến khai thác sẽ nổ ra?

Ý tưởng khai thác một dạng năng lượng sạch và hiệu quả từ Mặt trăng đã kích thích giới khoa học viễn tưởng và thực tế trong những thập kỷ gần đây.

Đăng ngày: 16/03/2026
Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Mảnh hành tinh chết rơi xuống Trái đất, chứa kho báu làm chao đảo giới khoa học

Các nhà khoa học cuối cùng cũng tìm ra lời giải về lonsdaleite, loại siêu kim cương đã khiến họ bối rối trong nhiều năm qua, với những tính chất không tương đồng với bất cứ thứ gì hiện hữu trên Trái đất.

Đăng ngày: 15/03/2026
Sự thật chưa kể về thời tiết trong không gian của Hệ Mặt trời!

Sự thật chưa kể về thời tiết trong không gian của Hệ Mặt trời!

Hầu hết mọi người nghĩ về không gian như một vùng trống rỗng của hư vô, nhưng trên thực tế, không gian là một nơi hỗn loạn chứa đầy plasma và từ trường

Đăng ngày: 15/03/2026
Phát hiện hố đen

Phát hiện hố đen "lớn" nhanh nhất trong 9 tỷ năm

Các nhà khoa học Australia phát hiện một hố đen siêu lớn có khối lượng bằng 3 tỷ Mặt Trời. Họ tin rằng đây là hố đen phát triển nhanh nhất trong 9 tỷ năm qua.

Đăng ngày: 14/03/2026
Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Nguyệt thực có liên quan đến tâm linh?

Rất nhiều người cho rằng, nguyệt thực là hiện tượng thiên nhiên thần bí nên khi xảy ra thường phải liên quan đến những biến đổi bất thường trong đời sống. Trao đổi những băn khoăn này với nhiều nhà khoa học, chúng tôi đều nhận được câu khẳng định: chẳng có gì liên quan.

Đăng ngày: 12/03/2026
Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Khám phá các giai đoạn trong chu kỳ của Mặt Trăng

Các giai đoạn (pha) của Mặt Trăng thay đổi một cách tuần hoàn, phụ thuộc vào góc chiếu của Mặt Trời tới Mặt Trăng và vị trí quan sát trên Trái Đất.

Đăng ngày: 11/03/2026
Khoa Học News