Giới thiên văn hoang mang vì hành tinh quái dị chưa từng thấy

Một hành tinh lẽ ra không thể tồn tại mang tên HD 114082 b đang làm rối loạn hết các mô hình, thuật toán thiên văn lâu đời.

Đó là một hành tinh khí khổng lồ, quay quanh một ngôi sao loại F mang tên HD 114082. Theo NASA, nó nằm cách sao mẹ khoảng 0.5109 đơn vị thiên văn (AU) và có khối lượng gấp 8 lần sao Mộc.

Thế nhưng, các thông số tưởng chừng như bình thường đó lại đang làm các nhà thiên văn bối rối, bởi các phép đo tiết lộ dữ liệu bất thường: Nó chỉ to cỡ sao Mộc.


Ảnh đồ họa mô tả hành tinh HD 114082 b và ngôi sao mẹ của nó, một cặp đôi kỳ dị nằm cách chúng ta 300 năm ánh sáng - (Ảnh: NASA/JPL-Caltech).

Với khối lượng và kích thước kỳ quặc như vậy, mật độ của nó phải gấp đôi Trái đất, một điều hết sức vô lý vì mật độ của các hành tinh khí phải thấp hơn mật độ của các hành tinh đá (như Trái đất, sao Hỏa) rất nhiều.

Một điểm "châm chước" là nó có thể nặng hơn sao Mộc quá nhiều bởi nó còn trẻ nhưng dù như vậy, nó vẫn quá dày đặc. "So với các mô hình được chấp nhận hiện nay, HD 114082 b dày đặc khoảng 2-3 lần đối với một gã khổng lồ khí trẻ 15 triệu tuổi như nó" - tờ Science Alert dẫn lời nhà vật lý thiên văn Olga Zakhozhay từ Viện Thiên văn học Max Planck (MPIA - Đức), người dẫn đầu nghiên cứu.

Điều đó tất nhiên khiến HD 114082 b hoàn toàn không khớp với cả hai mô hình phổ biến về sự hình thành hành tinh khí khổng lồ là "khởi động nguội" và "khởi động nóng", mà có thể là một cách bắt đầu khác, được tinh chỉnh từ một trong hai mô hình hoặc hoàn toàn riêng biệt.

"Tất cả những gì chúng tôi có thể nói là chúng tôi vẫn chưa hiểu rõ lắm về sự hình thành của các hành tinh khổng lồ" - nhà thiên văn học Ralf Launhardt, cũng từ MPIA, nhìn nhận.

Đối với các nhà nghiên cứu, HD 114082 b hứa hẹn sẽ giúp mở ra cánh cửa mới để tìm hiểu cách mà các thế giới khác đã ra đời, một quá trình hầu hết chỉ mới là những mô hình được ghép nối từ các mảnh dữ liệu hạn chế.

Nghiên cứu được phối hợp thực hiện bởi MPIA và Đài quan sát thiên văn chính thuộc Viện Hàn lâm Khoa học Quốc gia Ukraine, vừa công bố trên tạp chí khoa học Astronomy & Astrophysics.

TIN CŨ HƠN
Tổng quan về sao Thủy

Tổng quan về sao Thủy

Sao Thủy hay Thủy Tinh là hành tinh nhỏ nhất và gần Mặt Trời nhất trong tám hành tinh thuộc Hệ Mặt Trời, với chu kỳ quỹ đạo bằng 88 ngày Trái Đất.

Đăng ngày: 15/05/2026
Đào vàng

Đào vàng "khủng", sốc 2 lần khi phát hiện báu vật ngoài hành tinh quý hơn vàng ngàn lần

Một báu vật kỳ dị đã khiến người đàn ông Úc bất lực khi dùng cưa đá, máy khoan, búa tạ, axit... vẫn không thể phá vỡ, quyết định đem đến các nhà khoa học để rồi hoàn toàn bị sốc.

Đăng ngày: 14/05/2026
NASA chuẩn bị công bố hình ảnh sâu nhất từng chụp trong vũ trụ

NASA chuẩn bị công bố hình ảnh sâu nhất từng chụp trong vũ trụ

Giám đốc Cơ quan Hàng không và vũ trụ Mỹ (NASA) Bill Nelson ngày 29/6 cho biết cơ quan này sẽ công bố "hình ảnh sâu nhất về vũ trụ" do kính viễn vọng không gian James Webb chụp lại.

Đăng ngày: 14/05/2026
Những cột đá nhọn kỳ lạ trên sao Hỏa

Những cột đá nhọn kỳ lạ trên sao Hỏa

Robot tự hành Curiosity phát hiện những khối đá "gân guốc" hôm 15/5, theo hình ảnh gửi về Trái Đất.

Đăng ngày: 12/05/2026
Bão tuyết lộn ngược tạo nên

Bão tuyết lộn ngược tạo nên "Trái đất phiên bản ngoài hành tinh"

Các nhà khoa học vừa giải mã bí ẩn về lớp vỏ băng của Europa, mặt trăng sao Mộc mà NASA tin tưởng là có sự sống.

Đăng ngày: 12/05/2026
Bằng chứng mới về khả năng Trái đất

Bằng chứng mới về khả năng Trái đất "đảo ngược"

Lớp vỏ bảo vệ Trái đất có sự thay đổi bất thường trong 2 thế kỷ qua, điều có thể ảnh hưởng đến tình trạng đảo ngược cực từ của hành tinh.

Đăng ngày: 12/05/2026
Kính viễn vọng James Webb chuẩn bị dọ thám 2

Kính viễn vọng James Webb chuẩn bị dọ thám 2 "siêu Trái đất" kỳ lạ

Kính viễn vọng không gian James Webb sẽ khám phá những thế giới mới ở một mức độ chi tiết chưa từng có trước đây.

Đăng ngày: 11/05/2026
Khoa Học News