Mặt trăng dàn hàng ngang trên bầu trời, sự kiện 18 năm mới có một lần

Mặt trăng dàn hàng ngang trên bầu trời sắp diễn ra. Hiện tượng này xảy ra cứ sau 18,6 năm khi Mặt trăng mọc và lặn ở những điểm cực đoan nhất trên đường chân trời, đồng thời cũng là điểm cao nhất và thấp nhất trên bầu trời.

Ngoài nhật thực toàn phần ngày 8/4 vừa qua và các hiện tượng cực quang rực rỡ, còn có một điều tuyệt vời khác dành cho những người quan sát bầu trời trong năm nay: "Mặt trăng dàn hàng ngang trên bầu trời" đầu tiên kể từ năm 2006. Trong sự kiện này, Mặt trăng mọc và lặn ở cực bắc và cực nam vị trí trên đường chân trời, đạt điểm cao nhất và thấp nhất trong chu kỳ Mặt trăng 18,6 năm.


Nơi Mặt trăng mọc và lặn trên đường chân trời thay đổi liên tục. (Ảnh: Gianni Tumino).

Điều này có thể xảy ra vì Mặt trăng không đi theo cùng đường với Mặt trời. Vị trí mọc và lặn của nó trên đường chân trời thay đổi liên tục do chuyển động của Trái đất và Mặt trăng. Hệ Mặt trời phẳng, với các hành tinh quay quanh Mặt trời trên cùng một mặt phẳng, được gọi là mặt phẳng hoàng đạo.

Quỹ đạo của Mặt trăng nghiêng 5,1 độ so với đường hoàng đạo, cho phép nó mọc lên và lặn trong phạm vi 57 độ trong bất kỳ tháng nào. Điều này giải thích tại sao Mặt trăng đôi khi có thể mọc và lặn ở những điểm trên đường chân trời xa hơn về phía bắc và phía nam so với Mặt trời.

Một hiện tượng Mặt trăng đứng yên xảy ra khi độ nghiêng của cả Trái Đất và Mặt trăng đều ở mức tối đa. Trong thời kỳ này, Mặt trăng mọc và lặn ở điểm cực trị của phạm vi của nó. Nó mọc lên ở điểm cao nhất về phía đông bắc và lặn ở điểm cao nhất về phía tây bắc. Trong thời kỳ này, nó cũng mọc lên ở điểm cực đông nam và lặn ở điểm cực tây nam.

Hiện tượng dàn hàng ngang của Mặt trăng diễn ra vào ban đêm. Mặt trăng mọc xa nhất về phía đông bắc ở Bắc bán cầu sẽ bay cao hơn lên bầu trời và ở trên bầu trời lâu hơn. Nó tỏa sáng ở một vị trí khác biệt đáng kể so với khi Mặt trăng đứng yên, khi phạm vi nơi nó mọc và lặn ở mức hẹp nhất.

Vào ngày 21/6, Mặt trời sẽ mọc và lặn ở những điểm cực Đông Bắc và Tây Bắc, trong khi Trăng tròn Dâu Tây mọc và lặn ở những điểm Đông Bắc và Tây Bắc.

Để quan sát những hiện tượng này, hãy quan sát từ cùng một vị trí và bạn sẽ nhận thấy sự khác biệt lớn. Không cần thiết phải có một cặp ống nhòm ngắm sao để nhìn thấy hiệu ứng này, nhưng chúng có thể giúp bạn phóng to để tận dụng tối đa khả năng ngắm Mặt trăng.

TIN CŨ HƠN
Hệ Mặt trời đã có

Hệ Mặt trời đã có "hành tinh thứ 9": Kẻ xâm lăng từ bên ngoài?

Nghiên cứu mới từ Pháp - Mỹ cho thấy "Đám mây Oort" lạnh lẽo và bí ẩn ở rìa Hệ Mặt trời đang che giấu một ngoại hành tinh chưa từng biết.

Đăng ngày: 22/04/2026
Thiên thạch lớn cỡ nào có thể phá hủy Trái đất?

Thiên thạch lớn cỡ nào có thể phá hủy Trái đất?

Thiên thạch có kích thước bằng một ngôi nhà khi phát nổ có thể gây ra sức công phá mạnh hơn cả bom nguyên tử năm 1945, san bằng hầu hết tòa nhà trong bán kính gần 2.500m.

Đăng ngày: 21/04/2026
Trăm năm sau khi di cư lên sao Hỏa, liệu con người có

Trăm năm sau khi di cư lên sao Hỏa, liệu con người có "tiến hóa" thành một loài mới?

Khả năng con người tiến hóa thành một loài mới trên Sao Hỏa là điều có thể xảy ra, nhưng không thể khẳng định chắc chắn.

Đăng ngày: 21/04/2026
“Hành tinh thứ 9” Theia lộ diện ngay bên trong Trái đất

“Hành tinh thứ 9” Theia lộ diện ngay bên trong Trái đất

Các nhà khoa học cho biết khối vật chất bí ẩn được tìm thấy sâu trong lõi Trái đất là phần còn lại của một hành tinh cổ từng va chạm với trái đất cách đây hàng tỉ năm.

Đăng ngày: 21/04/2026
Bằng chứng sốc: Trái đất có nguy cơ bị kẻ thù không ngờ xé toạc

Bằng chứng sốc: Trái đất có nguy cơ bị kẻ thù không ngờ xé toạc

Một thế giới nằm cách 86 năm ánh sáng đã đem đến một cửa sổ thời gian giúp các nhà khoa học tiên đoán về tương lai Trái đất.

Đăng ngày: 21/04/2026
Trái đất nhận được tín hiệu laser từ nơi cách xa 16 triệu km

Trái đất nhận được tín hiệu laser từ nơi cách xa 16 triệu km

Tín hiệu mang tên "Ánh sáng đầu tiên" chỉ mất 50 giây để đi hết chặng đường gấp 40 lần khoảng cách Trái đất - Mặt trăng để đến với Đài thiên văn Palomar ở California - Mỹ.

Đăng ngày: 21/04/2026
Choáng ngợp

Choáng ngợp "quái vật" hiện về từ thế giới 12,9 tỉ năm trước

Earendel sáng gấp hàng triệu lần Mặt trời, thuộc về lớp sao "quái vật" của vũ trụ sơ khai. Nếu vẫn còn tồn tại trong thời gian thực, nó đã chạy xa khỏi Trái đất 28 tỉ năm ánh sáng.

Đăng ngày: 21/04/2026
Khoa Học News