Nguồn gốc bất ngờ của “hành tinh thứ 9 làm bằng vàng”

Psyche, từng được cho là tàn tích đầy vàng, bạch kim của một "hành tinh thất bại", có thể đến từ khu vực bên ngoài đường tuyết của Thái Dương hệ.

Theo Sci-News, một nhóm khoa học gia đã sử dụng dữ liệu quang phổ từ kính viễn vọng không gian James Webb và xác nhận sự hiện diện của các phân tử hydroxyl trên bề mặt của tiểu hành tinh kim loại Psyche.

Và các khoáng chất ngậm nước này đã kể lại lịch sử phức tạp của vật thể.

Psyche là một tiểu hành tinh kim loại có đường kính khoảng 226km, nằm trong vành đai tiểu hành tinh giữa sao Hỏa và sao Mộc.

Các nhà khoa học tin rằng vật thể này có thể rất giàu vàng, ngoài ra còn có bạch kim và một số kim loại đáng giá khác, khiến nó có giá trị gấp 70.000-75.000 lần nền kinh tế toàn cầu.


Tiểu hành tinh Psyche nằm giữa vành đai tiểu hành tinh dày đặc - (Ảnh: SwRI).

Tuy vậy cũng có người cho rằng nó chủ yếu giàu sắt và niken.

Một số nghiên cứu cũng cho thấy nó không phải tiểu hành tinh bình thường, mà chính là phần lõi của một "hành tinh thứ 9" hay ít ra là một tiền hành tinh khi Hệ Mặt trời còn sơ khai, đã chết yểu trong quá trình hình thành.

Nhưng giờ đây, thứ khiến các nhà khoa học quan tâm là nguồn gốc của nó, thứ có thể giải thích tính giàu kim loại, bất kể đó có phải vàng hay không.

"Hiểu biết của chúng ta về sự tiến hóa của Hệ Mặt trời gắn chặt với các diễn giải về thành phần tiểu hành tinh, đặc biệt là các tiểu hành tinh loại M có chứa nồng độ kim loại cao" - TS Stephanie Jarmak từ Trung tâm Vật lý thiên văn Harvard & Smithsonian (Mỹ) cho biết.

Dữ liệu mới chỉ ra hydroxyl và có lẽ là nước trên bề mặt Psyche. Các khoáng chất ngậm nước có thể là kết quả của các nguồn bên ngoài, bao gồm cả các tác nhân va chạm.

Nếu quá trình hydrat hóa này là tự nhiên hoặc nội sinh, thì Psyche có thể có lịch sử tiến hóa khác so với những gì các mô hình hiện tại gợi ý.

TS Anicia Arredondo, một nhà nghiên cứu tại Viện nghiên cứu Tây Nam (SwRI - Mỹ), cho biết các tiểu hành tinh vốn là những gì còn sót lại của quá trình hình thành hành tinh, do đó thành phần của chúng thay đổi tùy thuộc vào vị trí ra đời trong tinh vân Mặt trời.

Sự tồn tại của khoáng chất ngậm nước trên bề mặt gợi ý Psyche có thể không phải lõi hành tinh thất bại, mà là một kẻ lang thang ngoài "đường tuyết" của hệ sao chúng ta đang trú ngụ.

Đó là nơi mà trong thuở sơ khai của Thái Dương hệ, nhiệt độ đĩa tiền hành tinh đủ thấp để các hợp chất dễ bay hơi ngưng tụ thành chất rắn, trước khi di chuyển đến vành đai chính.

Ngoài ra, sự không đồng nhất của quá trình hydrat hóa ở các nơi khác nhau trên bề mặt có thể được giải thích bằng tác động từ các tiểu hành tinh chondrite cacbon được cho là có hàm lượng nước rất cao.

Hiểu được vị trí của Pysche và các tiểu hành tinh khác, cũng như thành phần của chúng cho chúng ta biết cách các vật liệu trong tinh vân Mặt trời được phân bổ và tiến hóa như thế nào kể từ khi hình thành.

Điều này cũng giúp chúng ta hiểu hơn về cách nước được phân bố trong Hệ Mặt trời, từ đó suy ra sự phân bố nước ở các hành tinh khác.

Cách nước phân bố trong Hệ Mặt trời của chúng ta sẽ cung cấp cái nhìn sâu sắc về sự phân bố nước ở các hệ hành tinh khác, cũng là giúp định hướng các sứ mệnh tìm kiếm sự sống.

Nghiên cứu vừa được công bố trên tạp chí khoa học Planetary Science Journal.

TIN CŨ HƠN
Trái đất bắt được tia hồng ngoại lạ: Hé lộ thông điệp vũ trụ rùng mình!

Trái đất bắt được tia hồng ngoại lạ: Hé lộ thông điệp vũ trụ rùng mình!

Một dữ liệu hoàn toàn bất thường vừa được các nhà khoa học "khai quật" từ dữ liệu tàu vũ trụ NEOWISE của NASA, tiết lộ một trong những hiện tượng tàn khốc nhất vũ trụ, kéo dài hơn 1 năm.

Đăng ngày: 19/03/2026
Phát hiện đáng lo ở nơi NASA tin có sinh vật ngoài hành tinh

Phát hiện đáng lo ở nơi NASA tin có sinh vật ngoài hành tinh

Mặt trăng sao Mộc Europa, thiên thể mà NASA tin tưởng lớn nhất về khả năng tồn tại của sự sống ngoài hành tinh trong Hệ Mặt trời, có thể bị tiến hóa chậm.

Đăng ngày: 18/03/2026
Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Tên lửa hoạt động như thế nào trong không gian?

Trên thực tế, ở không gian vũ trụ không có không khí, vậy làm thế nào tên lửa có thể đốt cháy động cơ và nhiên liệu thiết yếu cần có trong không gian?

Đăng ngày: 18/03/2026
Bản đồ mới về vật chất tối củng cố thuyết tương đối rộng của Einstein

Bản đồ mới về vật chất tối củng cố thuyết tương đối rộng của Einstein

Vật chất tối rất khó để phát hiện, nhưng đang dần sáng tỏ trước những bằng chứng của nhân loại.

Đăng ngày: 18/03/2026
Lần đầu tiên

Lần đầu tiên "cân" được quầng vật chất tối thuộc về các thiên hà cổ xưa

Một đội ngũ các nhà thiên văn học đã lần đầu tiên đo được các quầng vật chất tối đang bao bọc những siêu hố đen, còn gọi là "quả tim" nằm ở trung tâm các thiên hà cổ xưa.

Đăng ngày: 18/03/2026
Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Phát hiện vật thể không gian di chuyển nhanh chưa từng có, vận tốc 612km/s

Cái chết của chúng là một sự kiện thắp sáng toàn bộ vũ trụ. Một vụ nổ siêu tân tinh đưa ruột của các ngôi sao trào ra ngoài không gian trong một đám mây khí gas và bụi mỏng cực kỳ rực rỡ.

Đăng ngày: 18/03/2026
Vũ trụ có thể lớn hơn 15 triệu lần so với cái mà chúng ta hiện nay nghĩ là vũ trụ quan sát được!

Vũ trụ có thể lớn hơn 15 triệu lần so với cái mà chúng ta hiện nay nghĩ là vũ trụ quan sát được!

Trong thuật ngữ thiên văn học mà chúng ta tiếp cận được, “vũ trụ quan sát được” là một thuật ngữ rất phổ biến. Vậy vũ trụ quan sát được là gì?

Đăng ngày: 17/03/2026
Khoa Học News