Khoa Học News

Sợi tóc 3.000 năm tiết lộ một sự thật về người châu Âu cổ đại

Những sợi tóc từ thời đại đồ đồng đã tiết lộ bằng chứng trực tiếp đầu tiên về việc sử dụng ma túy ở châu Âu.

Theo một bài báo mới được công bố trên tạp chí Scientific Reports, các nhà khoa học đã phát hiện ra những sợi tóc có niên đại 3.000 năm, tiết lộ bằng chứng trực tiếp đầu tiên về việc sử dụng ma túy ở Châu Âu thời đại đồ đồng.


Các sợi tóc được tìm thấy bên trong các ống trang trí. (Ảnh: ASOME).

Những sợi tóc kỳ lạ đã được tìm thấy từ một hang động ở Menorca, một hòn đảo của Tây Ban Nha ở Biển Địa Trung Hải. Các nhà nghiên cứu cho biết con người đã sinh sống trong hang động, được gọi là Es Càrritx, khoảng 3.600 năm trước.


Bên trong hang Es Càrritx. (Ảnh: ASOME).

Những nhà thám hiểm tình cờ phát hiện ra Es Càrritx vào năm 1995. Khi các nhà khảo cổ bắt đầu khai quật địa điểm này, họ đã phát hiện ra hài cốt của khoảng 210 cá thể, cũng như những chiếc hộp trang trí được niêm phong, chứa đầy những sợi tóc nhuộm đỏ.


Một số sợi tóc được tìm thấy bên trong hang động. (Ảnh: P. Witte).

Sử dụng phương pháp quang phổ khối có độ phân giải cao, các nhà nghiên cứu đã kiểm tra cẩn thận các sợi tóc. Họ tìm thấy atropine và scopolamine, hai chất ancaloit có thể gây ảo giác, mê sảng và thay đổi nhận thức giác quan. Họ cũng phát hiện ra ephedrine, một chất kích thích có thể làm tăng sự tỉnh táo và hưng phấn.

Hợp chất ancaloit thần kinh được tìm thấy trong một số loại thực vật có thể gây ra trạng thái ý thức bị thay đổi. Các nhà khảo cổ cho rằng người cổ đại có thể đã sử dụng các loại thực vật gây ảo giác trong các nghi lễ.

Từ đó cho thấy tổ tiên thời đại đồ đồng của chúng ta có khả năng đã tiêu thụ những hợp chất đó bằng cách ăn một số loại thực vật. Các nhà khoa học kết luận rằng những cá nhân này đã sử dụng các chất trong khoảng thời gian ít nhất một năm.

Lý do tại sao những cộng đồng này tiêu thụ các chất này vẫn chưa hoàn toàn rõ ràng, mặc dù nhóm nghiên cứu nghi ngờ các pháp sư có thể đã sử dụng chúng khi thực hiện các nghi lễ tôn giáo.


Diễn giải của một nghệ sĩ về nghi lễ nhuộm tóc bên trong hang động.

Các nhà nghiên cứu cho rằng mặc dù các loại thuốc làm thay đổi tâm trí “thường không được ghi nhận trong hồ sơ khảo cổ học”, nhưng sự tồn tại của chúng “từng được suy ra từ bằng chứng gián tiếp”, chẳng hạn như cặn trên các mảnh gốm. Đây là lần đầu tiên phát hiện ra những bằng chứng trực tiếp đầu tiên về việc tiêu thụ ma túy của người châu Âu.

TIN CŨ HƠN
Đào ống nước, lộ ra "đài thiên văn" cổ xưa hơn cả kim tự tháp

Đào ống nước, lộ ra "đài thiên văn" cổ xưa hơn cả kim tự tháp

Theo Live Science, đây có thể là một trong những bằng chứng lâu đời nhất về kiến trúc công cộng được tìm thấy ở châu Âu.

Đăng ngày: 12/05/2026
Đào được tàn tích siêu quái vật cổ đại 13 tấn bị loài người khác "hạ thủ"

Đào được tàn tích siêu quái vật cổ đại 13 tấn bị loài người khác "hạ thủ"

Theo Sci-News, đó là phần còn lại của sinh vật cổ đại gọi là "voi ngà thẳng", đã tuyệt chủng 400.000 năm về trước, nhưng là vị tổ tiên gần gũi của loài voi hiện tại.

Đăng ngày: 04/05/2026
Đào được loài khủng long khổng lồ chưa từng thấy trên thế giới

Đào được loài khủng long khổng lồ chưa từng thấy trên thế giới

Một loài khủng long hoàn toàn mới được đặt tên là Meraxes gigas, nặng hơn 4 tấn, đã lộ diện ở Hệ tầng Huincul ở Las Campanas Canyon, tỉnh Neuquén - Argentina.

Đăng ngày: 03/05/2026
Lời trần tình của kẻ "khai quật mộ cổ"

Lời trần tình của kẻ "khai quật mộ cổ"

Nhà khảo cổ kể về trải nghiệm về sự nguy hiểm và thú vui của nghề đào mộ.

Đăng ngày: 03/05/2026
Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Trung Quốc phát hiện một kho báu lớn niên đại hơn 300 năm

Theo ước tính của các nhà khảo cổ, giá trị của kho báu lên tới hơn 12.000 tỷ đồng.

Đăng ngày: 02/05/2026
Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Phát hiện kho báu nửa triệu tuổi từ loài người khác ở Ba Lan

Những đồ vật quý giá nhất của một loài người khác cùng rất nhiều xương động vật tuyệt chủng đã được khai quật từ hang động Tunel Wielki, là một kho báu vô song.

Đăng ngày: 26/04/2026
Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Phát hiện mới về quái thú khổng lồ và loài người đáng sợ sống song song chúng ta

Một nghiên cứu mới dựa trên hài cốt của 70 cá thể thuộc về một loài quái thú khổng lồ, nặng 13 tấn, đã vén màn bí ẩn về thời kỳ 125.000 năm trước, thấp thoáng bóng hình một loài người thợ săn.

Đăng ngày: 23/04/2026
Khoa Học News